50 Տարի Առաջ (13 Նոյեմբեր 1964)

Հայկական Կեանք

Հայագիտական Ամպիոնի
ԼԲ.
 Տարեշրջանի Բացումը

Հայր Յովհաննէս Մըսըրեան փայլուն դասախօսութիւն մը կատարեց կիրակի, նոյեմբեր 8-ին, հայագիտութեան ամպիոնի ԼԲ. տարեշրջանի բացման առթիւ, Սեն Ժոզեֆ համալսարանի սրահին մէջ:

Նիւթը ծանուցուած էր որպէս «Նախատօնակ ապրիլեան եղեռնի յիսնամեակի ոգեկոչումներուն»:

Նիւթը ծանուցուած էր որպէս «Նախատօնակ` ապրիլեան եղեռնի յիսնամեակի ոգեկոչումներուն»:

Այնքա՛ն տրոփուն էր խօսքը եւ այնքա՛ն յուզիչ, որ բանասէրը դարձած էր, կարծես, բանաստե՛ղծ, թե՛ւ կու տար իր զգացումներուն, մտածումներուն:

Նահատակներու ոգեկոչումով, պատմական իրադարձութեանց վերյիշումով ծանրաբեռն, արտասուաթոր եւ խրատաւոր խօսքին առանցքը կը կազմէին յարգանքի տուրքը նահատակներուն, եւ հայութեան դատին պաշտպանութիւնը` միակամ, անաղմուկ, շրջահայեաց եւ լուրջ:

Տրոփուն, յուզիչ, հմուտ խօսքը լաւատեսութեամբ կը յանգէր իր եզրակացութեան. «Ապրեցաւ հայ ազգը մինչեւ այսօր, պիտի ապրի նաեւ այսուհետեւ»:

 

Սիլվի Վարդան Նոր Պրիժիտ Պարտոն

Ֆրանսայի նոր Պրիժիտ Պարտոն, կը ձգտի փառքի տիրանալ` հին Պարտոյէն տարբեր ճամբու հետեւելով: Ֆրանսայի մէջ ինքզինքը պարտադրեց իր երգով, հիմա` կը ցատկէ թատրոնէն ներս, ամէնէն վերջը ձգելով 7-րդ արուեստը` սինեման: Խօսքը Սիլվի Վարդանի մասին է, որ մինչեւ անցեալ օր նոր կուռքերու խորհրդանշանն էր, եւ որ սակայն շատ շուտով նկատեց, թէ պէտք է տքնաջան աշխատանքի լծուի, որպէսզի իր անունը ապրի արուեստի երկնակամարին վրայ:

Սիլվի Վարդան ներկայիս ֆրանսական քաղաքները կը շրջի իբրեւ թատերախումբի անդամ ու կը խաղայ դասական եւ արդիական կատակերգութեանց մէջ: Շրջապտոյտը այս շաբաթ կը վերջանայ եւ «Ֆրանսայի լաւագոյն ձայնը», ինչպէս կը կոչուի, կը մեկնի դէպի Միացեալ Նահանգներ:

Նախ` երգահանդէսներ պիտի տայ Նիւ Եորքի եւ ամերիկեան ուրիշ քաղաքներու մէջ եւ ապա պիտի երթայ Հոլիվուտ, ուր չորս ժապաւէններ պիտի դարձնէ: Այսպիսով, նոր Պրիժիտ Պարտոն աշխարհին տիրապետելու տրամադրութիւն մը ցոյց կու տայ եւ Պրիժիտ Պարտոյի պէս` իր գեղարուեստական գործունէութիւնը միայն Ֆրանսայի մէջ սահմանափակելու մտադիր չի թուիր:

Բայց Սիլվի Վարդան Հոլիվուտի մէջ պիտի չմնայ: Աւելի լայն ծրագիր մը ունի: Շրջապտոյտ պիտի կատարէ Ափրիկէի եւ ապա Ծայրագոյն Արեւելքի մէջ: Իբրեւ առաջին հանգրուան ունենալով Ճափոնի մայրաքաղաքը` Թոքիոն: Յետոյ պիտի վերադառնայ Եւրոպա ու պիտի այցելէ զանազան մայրաքաղաքներ: Իր մեծ երազն է Ֆրանսայի կուռքէն դառնալ աշխարհի կուռքը:

Վերջերս Սիլվի Վարդան խոստովանութիւն մը ընելով` ըսաւ.

– Վախ մը ունիմ: Հազիւ քսան տարեկան եմ: Երգչուհիէ դերասանուհի կը դառնամ: Հարց կու տամ, թէ պիտի յաջողի՞մ:

Սիլվի Վարդանի առաջին ժապաւէնը «Փաթաթ», արդէն կը ներկայացուի Ֆրանսայի մէջ: Այդ ժապաւէնին մէջ կը խաղայ Ժան Մարէի հետ, որ չափահաս ու փորձառու սիրահարի դերը կը կատարէ եւ Միշէլ Մորկանի տղուն` Մայք Մարշալի հետ, որ կը խաղայ դերը երիտասարդ սիրահարին, որուն հետ պիտի ամուսնանայ:

Շարժարուեստի մէջ իր մուտքը յաջող էր եւ այդ պատճառով «Ֆոքս» ընկերութիւնը եւ արտադրիչ Տարրիլ Ժանուկ անձամբ Հոլիվուտ հրաւիրեցին Սիլվի Վարդանը,

Սիլվի Վարդան կ՛ըսէ.

– Մեծ առիթներ ու կարելիութիւններ ունիմ: Չեմ գիտեր, թէ պիտի յաջողի՞մ: Ամէն ճիգ պիտի ընեմ: Պրիժիտ Պարտոյին տեղը գրաւելու գաղափարը կը սարսափեցնէ զիս: Պիտի աշխատիմ ու պիտի պայքարիմ: Կ՛ուզեմ բարձունքը հասնիլ` առանց սակայն սխալելու: Ներկայիս ծայրը կը գտնուիմ դեռ:

Թրգմ. ՎԷՆ

 

Շէյքսփիրի Չորսհարիւրամեակը
Եւ Լոնտոնի Հայ Գաղութը

Հայ տան մշակութային յանձնախումբի նախաձեռնութեամբ Շէյքսփիրի 400-ամեակի հանդիսութիւններու յանձնախումբ մը կազմուած էր` բաղկացած հետեւեալ անհատներէ. Արտաշէս Խաչատուրեան` նախագահ, Այվազեան, Սեդա Չիլինկիրեան, Ժիրայր Ղարիպեան, Լ. Վարդուկեան, Եդուարդ Կիւլպէքեան, Սարեան, Մանտէ, Ասատուր Օհանեան, որոնք ունեցած էին 15 հերթական նիստեր, եւ կազմակերպած հետեւեալ յայտագիրը` ձօնուած անմահ Շէյքսփիրի 400-ամեակին:

1.- 25 հոկտեմբեր, 1964, կազմակերպուած յատուկ այցելութիւն Շէյքսփիրի ծննդավայրը` Սթրատֆորտ Օն Էյվըն:

2.- 31 հոկտեմբեր, 1964, հրապարակային հանդիսութիւններ:

ա.- Կէսօրէ ետք ժամը 4:00ին, պաշտօնական բացում Շէյքսփիրի ցուցահանդէսին, սիրուած գրագէտ Շաւարշ Նարդունիի կողմէ, յատուկ հրաւիրուած Փարիզէն: Ցուցահանդէսը կը տեւէ երկու շաբաթ: Ցուցադրուած են` հայ գրականութեան մէջ տեղ գտնող Շէյքսփիրի գործերը, եւ բոլոր հին եւ նոր հայ դերասաններու պատկերները, հասած Հայաստանէ եւ սփիւռքի այլ մշակութային կեդրոններէ:

բ.- Նոյն օրը երեկոյեան ժամը 8:00-ին, Քոմընվէլթ Ինիսթիթիութի մեծ սրահին մէջ տեղի ունեցած է պաշտօնական Շէյքսփիրի երեկոն: Օրուան բանախօսն է գրագէտ Շաւարշ Նարդունի (Փարիզէն), եւ Մավեան (Լիզպոնէն): Ներկայացուած է Շէյքսփիրի գործերէն տեսարաններ:

3.- 14 նոյեմբեր 1964-ին, տեղի պիտի ունենայ Շէյքսփիրի գործերու վերլուծման երեկոյ, Հայ տան մէջ: Մասնակցողներն են` Այվազեան, Տէնս Ֆինինկ, Ժ. Ղարիպեան, Վ. Խտըշեան, Լ. Մաթոսեան, Ա. Մանասէ, հայերէն եւ անգլերէն լեզուներով: Պիտի նախագահէ Լ. Վարդուկեան:

4.- 4 նոյեմբեր 1964-ին, յատուկ ընդունելութեան հաւաքոյթ մը սարքուած է` ի պատիւ գրագէտ Նարդունիի եւ Մավեանի, ծանօթացնելու իրենց հայ եւ օտար անձնաւորութիւններու:

Շէյքսփիրի 400-ամեակի յանձնախումբը պատրաստած է պատկերազարդ յայտագիր մը յիշատակի համար: Իսկ դեկտեմբերին, պիտի հրատարակէ յատուկ գրքոյկ մը, որուն մաս կը կազմէ գրագէտ Նարդունիի ճառը` օրուան նուիրուած:

 

Share this Article
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )