Փիքասոյի Հինգ Նշանաւոր Կիներուն Դիմագիծները` Միսաք Թերզեանի Կերպարներուն Վրայ

Իր վերջին անհատական ցուցահանդէսներէն մէկուն մէջ Միսաք Թերզեան անդրադարձած էր միջավայրերու կորուստին եւ միջավայրերու փնտռտուքի միջոցով նոր միջավայրեր ստեղծելուն (արուեստագէտին այդ ցուցահանդէսը խորագրուած էր «Հոս, հոն եւ շրջակայքը»): Արուեստագէտին մօտ նման  մտահոգութեան յառաջացուցած է տարբեր երկիրներու քաղաքական անկայուն վիճակի պատճառով մարդոց տեղաշարժը` երկրէ երկիր,   փախուստը իրականութենէ եւ նոր իրականութեան որոնումը: Մեր այսօրուան ապրած ժամանակները բնաւ չեն տարբերիր տարիներ առաջ արուեստագէտին զգացած այդ ապրումներէն:

«Լիւսի Թիւթիւնճեան» ցուցասրահին մէջ լիբանանահայ արուեստագէտ Միսաք Թերզեան ունեցաւ իր անհատական երկրորդ ցուցահանդէսը: Ներկայացուած գործերը նոյնպէս անմասն չեն փախուստի, որոնման եւ նորի ստեղծման ճիգերէն: Մեծ մասամբ ներկայացուած են արուեստագէտին վերջին երեք տարուան աշխատանքները, կան նաեւ նոր գործեր. «Նոր գործերուս մէջ նոր նիւթեր, նոր գիծեր եւ նոր յղացումներ են, նոր թեքնիքով եւ նոր գոյներով», ցուցահանդէսէն առաջ  «Ազդակ»-ին յայտնեց Միսաք Թերզեան. «Ինծի համար նոյն նիւթը դժուար չէ ներկայացնել հարիւրաւոր ձեւերով: Բայց հարկ է, որ ըլլայ նիւթերու փոփոխութիւն, ստեղծագործողը չի կրնար  նոյն տեղը մնալ, միշտ պրպտում կայ, նորութիւնները անպակաս են: Այս ցուցահանդէսին մօտ քսան նոր նիւթ կայ:  Բայց եթէ մէկ նիւթի վրայ մնամ, այդ մէկը սխալ բան մը չէ, ըսել չէ, թէ ատիկա տկարութիւն է: Աւելին ըսեմ` նիւթը այդքան ալ մեծ կարեւորութիւն մը չունի արուեստագէտին համար, սակայն շատ մը արուեստասէրներ կու գան եւ նիւթ կը փնտռեն, իմաստ մը կ՛ուզեն որոնել, կ՛ուզեն շօշափելի բան մը տեսնել: Արուեստը շօշափելի է եւ միաժամանակ շօշափելի չէ. այդ ներքին իմաստն է, որ ես կ՛ուզեմ փոխանցել», ըսաւ Միսաք Թերզեան:

Ցուցահանդէսին խորագիրն է` «Է թաչ աֆ փեշըն»: Ի սկզբանէ, ինչպէս նշեց գեղանկարիչը, որոշուած էր, որ ցուցահանդէսը ունենայ «Է թաչ աֆ Փիքասօ» խորագիրը, սակայն ետքը անուանումը փոխուած է: Ինչպէս նշեց Միսաք Թերզեան, այս ցուցահանդէսը արդիւնք է իր վերջին ճամբորդութիւններուն, մտածումներուն: Այդ ճամբորդութիւններէն վերջինին ընթացքին Միսաք Թերզեան այցելած է  Նիւ Եորքի «Կուկընհայմ միուզիըմ», ուր դէմ դիմաց գտնուած է  Փիքասոյի գործերէն մէկուն`  «Լէ տեմուազել տ՛Աւինիոն»-ին առջեւ, ինչ որ խոր տպաւորութիւն ձգած է իր վրայ. «Այդ վայրկեանին երեւակայեցի եւ մտքիս մէջ գծեցի «Ֆամ տը Փիքասօ»  խորագիրով գործ մը:  Փիքասոյի  հինգ կիներու դիմագիծներն են, որ  զետեղած եմ իմ կերպարներուս վրայ: Այդ կիներն են` Տորա Մաար, Մարի-Թերեզ Ուոլթըր, Նաշ Էլուար, Ֆրանսուազ Կիլօ եւ Ժաքլին Ռոք:  Ուրիշ գործ մըն ալ տեսայ` «Միւզիսիէն», որուն հիման վրայ երեւակայեցի եւ գծեցի «Լ՛Օրիան- Լը Ժուր»-ը: Փիքասոն օրաթերթի քոլաժով գլխարկ մը ըրած է: Կրնայի նաեւ այլ թերթի մը անունով ընել այդ քոլաժը, ըսենք` «Ազդակ»-ի…  Այս ցուցահանդէսին ներկայացուած մօտ 40 գործերէն միայն երկուքն է, որ Փիքասոյի ազդեցութեամբ պատրաստած եմ, մնացածը շարունակութիւնն է իմ արուեստի ճանապարհին», ցուցադրուող աշխատանքներուն մասին «Ազդակ»-ին յայտնեց Միսաք Թերզեան:

Այնպէս ինչպէս իր նախորդ ցուցահանդէսներէն մէկը վերնագրած էր «Վերածնունդ» եւ կեանք տուած էր տարիներ առաջ Պէյրութի նաւահանգիստին մէջ հրոյ ճարակ դարձած տասնեակ գործերուն, այնպէս ալ այս ցուցահանդէսին կ՛ոգեկոչուի Փիքասոն, մեծն արուեստագէտը, որուն ազդեցութենէն անկարելի է, որ փախուստ տայ արուեստագէտ մը: «Փիքասոյական ազդեցութեամբ գործերս իմ մեծարանքս է առ Փիքասոն», ըսաւ արուեստագէտը:

Իր ստեղծագործութիւններուն ծնունդը Միսաք Թերզեան կը համեմատէ բեմադրիչի աշխատանքին հետ. «Ինչպէս որ բեմադրիչ մը փորձ կ՛ընէ սինեմայի կամ թատրոնի ատեն, կը շտկէ, սրբագրումներ կ՛ընէ եւ միայն կատարեալ ըլլալէն  եւ  ներդաշնակ զգալէն  ետք կը յանձնէ մարդոց դատին, այնպէս ալ ես կ՛աշխատիմ իմ ստեղծագործութիւններուս հետ: Ընթացքին անշուշտ, քննադատութիւն կայ ինքս իմ հանդէպ, ամէն բան չէ, որ կը հաւնիմ, միշտ   կը սրբագրեմ», յայտնեց Միսաք Թերզեան:

Խօսելով արուեստասէրին մասին` Միսաք Թերզեան ըսաւ, որ միշտ ալ եղած են հետաքրքրուողներ եւ անտարբեր գտնուողներ. «Կան մարդիկ, որոնք հակառակ զբաղած ըլլալնուն, անկախ ամէն ինչէ, ժամանակ կը գտնեն եւ կու գան ցուցահանդէսներու, կան մարդիկ ալ, որոնք հրաւիրատոմսը նոյն պահուն կը թափեն, հետաքրքրուած չեն. «Ինծի համար այդ բոլորը նշանակութիւն չունին. ես նախ եւ առաջ կը գծեմ եւ կը ցուցադրեմ իմ քմահաճոյքիս համար: Երկրորդ, վստահ եմ, որ այն, ինչ որ կը ստեղծեմ, տեղ մը պատմութիւն պիտի դառնայ, մնայուն է, պիտի պահուի: Երրորդ, չեմ կրնար մոռնալ, որ զաւակն եմ ազգի մը, որ  արուեստի մեծ պատմութիւն ունի, եւ ես ալ մաս կը կազմեմ այդ պատմութեան:  Լիբանանը նոյնպէս իր բնութեամբ, պատմութեամբ եւ արուեստի հանդէպ հետաքրքրութեամբ կը ներշնչէ զիս, եւ ես նաեւ Լիբանանի համար է, որ կը գծեմ եւ, վերջապէս,  բոլոր այն մարդոց, որոնք կը գնահատեն իմ արուեստս», ըսաւ Միսաք Թերզեան:

Ինչպէս մեր բոլոր զրոյցներու ընթացքին, այս անգամ եւս Միսաք Թերզեան շեշտեց կարեւորութիւնը Համազգայինի «Լիւսի Թիւթիւնճեան»  ցուցասրահին աշխատանքին. «Մանաւանդ յանձնախումբին անդամները ամէն ինչ ըրին, որ  հակառակ քաղաքական եւ տնտեսական վատ կացութեան` ցուցասրահին դուռերը միշտ բաց մնան եւ ունենանք հետաքրքրական ու իւրայատուկ ցուցահանդէսներ», «Ազդակ»-ին յայտնեց Միսաք Թերզեան:

Պատրաստեց՝ ԱՆՈՒՇ ԹՐՈՒԱՆՑ

CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )