Լիլիթ Գալստեանի Ելոյթը` ՀՅԴ 122-ամեակի Տօնակատարութեան Ձեռնարկին

Աշխարհի քաղաքական քարտեսի վրայ քիչ են այն կուսակցութիւնները, որոնց ծնունդն ու գործունէութիւնը երեք դարերի թուագրութիւն է արձանագրում: Իսկ Դաշնակցութեան ուժն սոսկ հարիւր եւ քսաներկու տարիներ ձգուող երկարակեցութիւնը չէ:

Հայոց ողջ պատմութիւնը մեր ժողովրդի անկախութեան պայքարն է, արդարացիօրէն հաստատում էր Լեւոն Շանթը: Բայց կա՞յ արդեօք ազգային գոյութեան հնարաւորութիւնը պայմանաւորող այլ ճանապարհ, քան` սեփական հողի վրայ քաղաքական անկախութեան ձեռքբերումը:

Ազգային պետականութեան փաստը անսակարկելի արժէք է իւրաքանչիւր ժողովրդի համար, բայց մեզ` հայերիս համար պատմութեան հոլովոյթն այն դարձնում է առանձնակի պաշտելի:

Ուղիղ 95 տարի առաջ պատմութիւնն ու ժամանակը հնարաւորութիւն տուեցին Դաշնակցութեանը իրացնել այդ եզակի առաքելութիւնը եւ այսօր նրա 122-ամեայ հետագծի իւրաքանչիւր հատուածը մեր հաւաքական պատմութեան անբաժան մասն է` իբրեւ ինքնութեան ու հայապահպանութեան համար կռիւ, իբրեւ Հայ դատի աննահանջ հետապնդում, իբրեւ Ցեղասպանութիւնից ցիրուցան ու հայրենազուրկ հայ բեկորի քաղաքական, մշակութային ու կրթական իրաւունքների պաշտպանութիւն եւ, ի վերջոյ, իբրեւ վերանկախ Հայաստանի կայացման ու արցախեան ազատամարտի զինուոր:

Դաշնակցութեան օրուայ իւրաքանչիւր տօնակատարութիւն, լինի հայրենիքում թէ սփիւռքում, հաշուետուութիւն է, բայց առաւել` յանձնառութեան վերահաստատում:

Հեռու եմ յուզական հաստատումներով զգացական հակազդեցութիւններ խլելու կամ Դաշնակցութիւնից յուշարձան կերտելու մօտեցումից: Մեր ծնունդի ու երթի սոսկ հպանցիկ ակնարկը մէկ պարզ նպատակ ունի` արժեւորել մեր արժանապատիւ ժառանգութիւնն ու այդ պարտաւորեցնող բեռի գիտակցումով համաշխարհայնացման այս անհանգիստ ժամանակներում վերահաստատել մեր արժէքները, ճշգրտել գործելաոճն ու խնդիրները:

Եւ ուրեմն կը խօսեմ Հայաստանի վերջին շրջանի քաղաքական իրողութիւններից` այդ պարունակում ներկայացնելով մեզ ուղղուած մարտահրաւէրներն ու մեր առաջնահերթութիւնները:

Հայաստանի Հանրապետութեան անկախութեան 22 տարիների թէկուզեւ շատ թռուցիկ պատկերն ամբողջական չի լինի, եթէ չսկսեմ այն հաստատումից, որ մինչ 90-ականների սկզբին ազգի ընտրանին, այդ թւում եւ Դաշնակցութիւնը, արցախեան ազատամարտն էր նուաճում, մեր թիկունքում իշխանութեան եւ ազգային սեփականութեան վերաբաշխման, աւելի շուտ` իւրացման մի դատապարտելի փուլ ընթացաւ, երբ պետութեան ու ազգի զարգացման ռազմավարական խնդիրները կա՛մ չէին գիտակցւում, կա՛մ էլ, աւելի վատ, չէին կարեւորւում:

Իսկ այս անցնող տարիների ընթացքում մեր քաղաքական բառապաշարի ամենաշատ գործածուած բառը «բարեփոխում»-ն է: Հանրային, տնտեսական կեանքի գրեթէ բոլոր ոլորտներն իբրեւ թէ բարեփոխման մի քանի փուլեր ենք անցել. բարեփոխել ենք առողջապահութեան ոլորտը, եւրոպական կրթական դաշտին համարկուելու ուղեգիծ ենք որդեգրել, դատաիրաւական ու տնտեսական բարեփոխումների մի քանի շրջան ենք անցել, մեր օրէնսդրական դաշտը եւրոպականին համարկելու պարտաւորութիւններ ենք ստանձնել, շարունակ կատարելագործել ենք ընտրական օրէնսգիրքը, պարբերաբար հաստատել ու վերահաստատել ենք եւրոպական արժէքներին մեր հաւատարմութունը:

Բայց իրականում, զեկոյցներից ու նախընտրական խոստումներից դուրս, ի՞նչ Հայաստան ենք կառուցել, ո՞ւր է գնում մեր երկիրը, նրա քաղաքացու իրաւունքներն ինչպէ՞ս են պաշտպանուած, տագնապալի աշխարհաքաղաքական զարգացումների, ճգնաժամերի մէջ մեր տեղն ո՞ւր է:

Իսկ թէ իրականում որտե՞ղ ենք, փաստում է վիճակագրութիւնը.

Պաշտօնական տուեալներով, Հայաստանի Հանրապետութիւնում աղքատութիւնը ներառում է ազգաբնակչութեան 35 տոկոսը: Վերջին շրջանի հայաստանեան իրականութեան թերեւս ամենաանհանգստացնող իրողութիւնը ահագնացող արտագաղթն է, այն այլեւս վերածուել է երկրի ազգային անվտանգութեան ուղիղ սպառնալիքի. 2001 թ. մարդահամարի համեմատութեամբ, Հայաստանի մշտական բնակչութիւնը նուազել է 194,197-ով: 1988-2007 թթ. Հայաստանից արտագաղթել է 1 միլիոն 260 հազար մարդ: Անպատուաբեր մի ցուցանիշ եւս. Հայաստանի առաջին տասնեակում յայտնուած 10 մարդու հարստութիւն կազմում է ՀՆԱ-ի 50 տոկոսը: Ըստ էութեան, Հայաստանը լքելու հիմնական պատճառը ոչ այնքան ընկերային ծանր կացութիւնն է, որքան` յատկապէս անարդարութիւնը, ոտնահարուած իրաւունքներն ու անհեռանկարայնութիւնը: Եւ սա մէկ գնահատական ունի` Հայաստանի քաղաքացիների մի ճնշող մաս ընտրել է քաղաքացիական անհնազանդութեան, վարչակարգին ոչ ասելու արտագաղթի ձեւը:

Արտագաղթի քաղաքական, ընկերային-տնտեսական ու հոգեբարոյական պատճառները յստակ են ու տեսանելի: Հայաստանը շարունակում է մնալ կիսազատ կառավարում, փտածութեան բարձր ցուցանիշներ ունեցող պետութիւնների շարքին, իսկ ընտրական գործընթացների` ժողովրդավարական չափանիշներին առումով չենք զիջում մի շարք բռնատիրական պետութիւնների:

Այս գնահատականները նորութիւն չեն մեր իրականութեան համար: Տարիներ շարունակ կեղծուած ընտրութիւնները մեր քաղաքական աւանդոյթի անբաժանելի բաղադրիչն են, ողջ քաղաքական քննարկումները ոչ թէ գաղափարների, այլ ամէն գնով իշխանութիւն պահելու եւ իշխանական լծակներին մօտ լինելու շուրջ է: Եւ հէնց այս շարունակուող եւ չփոփոխուող իրականութիւնն էլ համատարած անելանելիութեան ու բարոյական անկումի, անտարբեր քաղաքացու, ներքին պարտութեան ու յոռետեսութեան պարարտ հող է ծնում, արժէզրկւում են գաղափարներն, ու հասարակութիւնը դառնում է յուսալքուած հաւաքականութիւն` առանց տեսլականի ու քաղաքացիական յանձնառութեան:

Մինչդեռ ներքին պարտութիւնը ռազմավարական բացթողում է թէ՛ իշխանութեան, թէ՛ ընդդիմութեան համար: Իսկ հիմնախնդիրները կուտակւում են, եւ ինչպէս մեր անկախութեան 22 տարիներին, այսօր էլ մեր ազգային օրակարգում շարունակում է կենսունակ լինել հասարակական, քաղաքական ու բարոյական համակարգային փոփոխութիւնների խնդիրը: Խօսքն ըստ էութեան լայն իմաստով մրցունակ երկիր-պետութիւն ունենալու մասին է:

Հասարակութիւնը, կամ գոնէ` նրա մի հատուածը, յամառօրէն բարոյական եւ հոգեւոր փոփոխութիւնների խնդիր իսկապէս դնում է եւ այս իմաստով փոփոխութիւնների ակնկալիքը մեծապէս կապում էր ընդդիմադիր դաշտի, Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան եւ յատկապէս նախագահական ընտրութիւնների հետ:

Սակայն տարեվերջին, նախագահական ընտրութիւնների նախօրեակին յստակ դարձաւ, որ ընդդիմադիր դաշտը դուրս է գալիս քաղաքական պայքարի հարթակից, այն կացութիւն փոխելու որեւէ յանձնառութիւն չի վերցնում եւ ոչ էլ ըստ էութեան փոխելու հեռանկար է տեսնում:

Իրապէս, ստեղծուել է քաղաքական ու բարոյական ճգնաժամ, երբ մի կողմից հայաստանեան իրողութիւնները չեն տեղաւորւում քաղաքակիրթ ու մրցունակ երկիր կառուցելու տեսլականի մէջ, միւս կողմից էլ բացայայտւում է, որ կուսակցութիւնները ոչ միայն չեն սպասարկում ազգային հանրային շահը, այլեւ նպաստում են սակաւապետական համակարգի պահպանմանը:

Քաղաքական այս ամլութեան մէջ մեղաւոր ու դերակատար են բոլորը եւ առաջին հերթին` իշխանութիւն-քաղաքական մեծամասնութիւնը, որն իշխանութիւնը պահելու մոլուցքով, քաղաքական շահագործումների ու դաւադրութիւնների վարքագծով խաթարեց ժողովրդավարական պետութեան բանաձեւը:

Այս իրականութեան պատասխանատուութիւնը նոյնպէս կիսում են բոլորը, նախ իշխանութիւնը, եւ յետոյ քաղաքական բոլոր խաղացողները, որոնք անկախութեան 22 տարիների ընթացքում, հակառակ սահմանադրական ամրագրմանը, չկարողացան արմատաւորել ժողովրդավարութեան ու ընկերային պետութեան այնպիսի մոտել, ուր քաղաքացու իրաւունքներն ու արժանապատուութիւնը պաշտպանուած են, ուր ընտրութիւնները իշխանութեան ձեւաւորման իրական գործիք են, ուր գործում են քաղաքական ու բարոյական պատասխանատուութեան հաստատութիւնները, ուր հանրային կարծիքը կասկածի տակ չի դնում իշխանութիւնների օրինականութիւնը, ուր ներքին խնդիրների լուծման բանալին երբեք արտաքին ազդակներով չեն պայմանաւորում, ուր քաղաքացին օտարուած չի որոշումների կայացման գործընթացից, ու նաեւ ընդդիմութիւնը օրէնքով պաշտպանուած իրաւունքներ ունի:

Ո՞րն է ելքը, ինչպէ՞ս ազատագրուել այս երկու տասնամեակների ընթացքում ձեւաւորուած մեր պետական-ազգային ընթացքը խափանող հակաքաղաքակրթական բարքերից ու վարչակարգից, որ սպառել է իր հետագայ գոյութեան հիմքերը:

Կուտակուած խնդիրներին աշխատող լուծումներ տալուց առաջ նախ անաչառ քաղաքական, ընկերային ու մշակութաբանական գնահատականներ պիտի տրուեն իրողութիւններին, եւ յետոյ ձեւաւորուի այն ազգային-քաղաքական օրակարգը, որը կարող է երկիրը փոսից դուրս բերել:

Իսկ այդ օրակարգը կարող է իրացուել միայն բարոյական ու մտաւորական հեղինակութիւն ունեցող իշխանութեան քաղաքական կամքի, միւս կողմից հաւասար իրաւունքներով, ազգային ինքնագիտակցութիւն կրող քաղաքացիների մասնակցութեամբ:

Ես յոռետես չեմ, վստահ եմ, ոչ էլ` այս դահլիճում ներկայ ոեւէ մէկը: Ի վերջոյ Հայաստանի հեռանկարին չհաւատալու բարոյական իրաւունք ոչ մէկս չունի, որովհետեւ թէ՛ հայրենիքում, թէ՛ սփիւռքում կայ հայ մարդու այն տեսակը, որի համար ՄԷԿ ԱԶԳ, ՄԷԿ ՀԱՅՐԵՆԻՔ, ՄԷԿ ԱՊԱԳԱՅ կարգախօսն անսակարկ արժէք է, կայ հայ քաղաքական ուժի այն տեսակը, որն ունակ է ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ, ԺՈՂՈՎՐԴԱՎԱՐԱԿԱՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆ կառուցելու խնդիր ձեւակերպել եւ իրականացնել:

20-րդ դարի սկզբին Դաշնակցութիւնը կարողացաւ առաջնորդել հայ ժողովուրդին, մնացորդացից պետութիւն կերտեց: Դարավերջին Դաշնակցութիւնը վերադարձաւ Հայաստան, երբ մարտահրաւէրը նոյնն էր ու անկախութեան ճանապարհը նաեւ Արցախով էր անցնում: Մենք մեր հարիւրաւոր ընկերների թանկ արեան գնով նորոգեցինք մեր ուխտը` հայրենի հողի վրայ ապրեցնելով եռագոյնն ու «Մեր Հայրենիք»-ը:

Ինչպէս անցեալ դարասկզբին, այս դարասկզբին էլ մարտահրաւէրը նոյնն է. համազգային համախմբում պարտադրող գաղափարի կրողն ու առաջնորդողը պիտի լինենք: Եթէ անցեալ դարասկզբին այդ գաղափարը ազգային պետականութեան վերակերտումն էր, ապա 21-րդ դարի սկզբին այդ գաղափարը նոր, արդիական եւ մրցունակ Հայաստանի կերտումն է, որի անբաժանելի զաւակը Արցախն է, հեռանկարը` միացեալ Հայաստանը:

Հայաստանի քաղաքական քարտեսի կամ հայ իրականութեան մէջ Դաշնակցութեան ուժն ու կշիռը Հայաստանի Ազգային ժողովում կամ կառավարութեան մէջ ունեցած աթոռներով սոսկ պայմանաւորելը կը նշանակի մակերեսային ու պարզունակ գնահատական տալ մեր կարողականութեանը , առաքելութեանն ու հեռանկարին:

Այո՛, Դաշնակցութեան գաղափարները այսօր էլ կենսական են, այլընտրանք չունեցող, բայց այդ գաղափարներին տէր կանգնելու յամառութիւն, հետեւողականութիւն, անկեղծութիւն, զոհաբերութեան չափ նուիրում պիտի ունենանք, աննահանջ լինենք դրանք տարածելու մէջ:

Ցաւօք, մեր ճանապարհին նաեւ սխալներ են եղել, ինչն ինքնին անխուսափելի է, բայց դրանք խմբագրելու միակ ճանապարհը անկեղծ վերլուծութիւնն է, մեր միասնականութիւնն է, ներքին ժողովրդավարութիւնն ու բաց, հրապարակային հաշուետուութիւնը:

Երբեմն մեր ներքին պարկեշտութիւնն ու ազնուական մեծահոգութիւնը թոյլ չեն տալիս պտուղներ քաղել մեր քաղաքական դրամագլխից:  Մենք յաճախ իմաստուն ու խոնարհ լռութեամբ չենք բարձրաձայնել, այնինչ այդ մենք էինք, որ քաղաքական օրակարգ բերեցինք Ջաւախքի, ջաւախահայութեան քաղաքական, կրթական ու մշակութային իրաւունքների խնդիրները:

Նրանք, ովքեր տեսել են ժայռանիստ, անառիկ Շուշին, չեն կարող անբացատրելիի շարքին չդասել, թէ ինչպէս կարողացաւ մեր գումարտակն առաջինը մտնել անառիկ Շուշի: Ոգին, հաւատն ու համոզումն էին մեր ուղեկիցը:

Մենք ո՛չ արբեցինք դրանից, ո՛չ էլ շահարկեցինք:

Հայաստանում չունենալով ամբողջական իշխանութիւն, իսկ աւելի շատ` լինելով ընդդիմութիւն, մեզ յաջողուել է Հայաստանի քաղաքական օրակարգում առաջնահերթութիւններ պարտադրել, ազգային պետական ուղեգծում շեշտադրումներ փոխել. Լեռնային Ղարաբաղի հիմնահարցի կարգաւորման բանակցային գործընթացում ԼՂՀ-ն իբրեւ կողմ ներգրաւելու, անվտանգութեան երաշխիքների ապահովման, հայ-թուրքական արձանագրութիւնների սառեցման, ինչպէս նաեւ Ցեղասպանութեան ճանաչման խնդիրները դարձել են մեր արտաքին քաղաքականութեան առաջնահերթութիւններից: Ու դժուար է ասել, թէ արդիւնքներն ինչպիսին կը լինէին, եթէ չլիներ մեր բոլորի` Դաշնակցութեան մեծ ընտանիքի անզիջում կեցուածքը:

Եւ այնուամենայնիւ, հեռու ենք բաւարարուած լինելուց. հաւանաբար ներքին պահանջաիրութեան մէջ բաւարար համոզիչ չեղանք կամ ձեռքբերումներն են համեստ:

Յետոյ մեր կռիւը խաղաղութեան դաշտում պիտի լինէր, ժողովրդավար, պաշտպանուած իրաւունքներով ու հանրային ազատութեամբ հայրենիք կերտելով, չէ՞ որ ազատ ու ամբողջական հայրենիքի գաղափարը անբաժան է ժողովրդավարութեան Դաշնակցութեան ընկալումից, ուր ազգայնութիւնը, յեղափոխականութիւնն ու ընկերվարութիւնը փոխլրացնող արժէքներ են:

Մենք պարտաւոր ենք լինել եւ առաջնորդել հայ մարդու պահանջատիրութեան զարկերակը, այնինչ բնապահպանական, քաղաքաշինական ու ընկերային խնդիրների հանրային ընդվզումներում մեր մասնակցութիւնը յաճախ թոյլ էր, ոչ համոզիչ: Ու քաղաքական պարկեշտութեամբ պիտի ընդունենք, որ բաժնեկից ու դերակատար ենք թէ՛ ձախողումներին, թէ՛ ձեռքբերումներին: Գուցէ եւ զուտ կուսակցական ձեռքբերումներ ու ժամանակաւոր քաղաքական դրամագլուխ կուտակէինք, բայց ամէն բանից վեր դասելով պետական շահը` խուսափել ենք արկածային քաղաքական ձեւաչափերից, որոնք արտաքին ուժերի խաղալու դաշտ կը բացէին` կասկածի տակ առնելով երկրի կայունութիւնն ու անվտանգութիւնը:

Սակայն այսօր Հայաստանում փոփոխութեան անխուսափելիութեան մթնոլորտ է ձեւաւորւում: Ստեղծուած անկենսունակ հասարակական-քաղաքական միջավայրը, համակարգն ու իրականութիւնը ունակ չեն դիմագրաւել ներքին ու արտաքին մարտահրաւէրներին: Քաղակական նոր փուլը Հայաստանի արդիականանալու բեմագրութիւն ու առաջնորդ է պահանջում:

Քաղաքական լուսանցքում յայտնուելու իրաւունք չունի Դաշնակցութիւնը: Մենք պարտաւոր ենք հայրենիք-պետութեան նոր նկարագրի ու տեսլականի բանաձեւ պարտադրել, կողմնորոշիչներ ու ազդակներ փոխանցել հասարակութեանը:

Ինչպէս եւ միշտ մեր ազգային յանձնառութեան աղբիւրն ու ուժն հայ մարդն է: Որքան էլ տարօրինակ թուայ, բայց իմ կարծիքով մասնակցային, իրաւական բարձր գիտակցութեամբ քաղաքացու ձեւաւորումը մնում է Հայաստանի քաղաքական օրակարգի հիմնական խնդիրներից մէկը: Այո՛, հպարտ, իրաւունք գիտակցող եւ այդ իրաւունքի համար ոտքի կանգնող քաղաքացու կերտումն է նաեւ մեր խնդիրը: Մեր արժէքներն այսօր էլ են կենսունակ, եւ մենք պարտաւոր ենք տէր կանգնել փոփոխութեան ալիքին, արժէքների յեղափոխութեան նախաձեռնողը լինել: Արժէքային յեղափոխութիւն, որը կը ձեւաւորի քաղաքացու մտածողութեան նոր որակ, տէր եւ մասնակից քաղաքացու տեսակ:

Ամենավտանգաւոր կամ ազգը տկարացնող երեւոյթներից մէկը նոր սերնդին հրապուրող ու առաջնորդող գաղափարախօսութեան բացակայութիւնն է, քաղաքական անտարբերութիւնը: Ցաւօք նրանց ճնշող մեծամասնութիւնը ընկերային ինքնահաստատման ու անհատապաշտութիւնից այն կողմ չի ձգտում:

Պարտաւոր ենք լինել անկեղծ, արդիական, նոր սերնդի հետ խօսել իրենց լեզուով, թափանցիկ ու հրապուրիչ, ոչ երբեք` էժանագին, ժամանակաւոր ու մատչելի: Միայն այս ճանապարհով կը կարողանանք դէպի ՀՅԴ բերել յանձնաձու, տեսլական ու ազգային ինքնութիւն, յանձնառութիւն ու պատասխանատուութիւն ունեցող երիտասարդութեան:

Հայաստանն է նաեւ համահայկական հարցերի լուծման միակ երաշխիքն ու աշխարհագրութիւնը:

Յաճախ ենք միջազգային հարթակներում անվտանգութեան երաշխիքներ փնտռում, ռազմավարական շահերի պարունակում հնարաւոր դաշնակիցներ որոնում, նուազագոյնի հասցնելով ներքին գործօնը` երկրի քաղաքական որակները, կառավարման արդիւնաւէտութիւնն ու յայտարարուած ժողովրդավարութեան իրական մակարդակը:

Պիտի փորձենք վայրկեան առաջ ազատուել դրսում հակառակորդներ փնտռելու մեր ազգային հիւանդութիւնից, երբ մեր բոլոր խնդիրների բանալին նախ մեր ձեռքին է` մեր բոլոր դատերի լուծման բանալին ազգային պետութեան գոյութիւնն է` ազգային միաբանութեամբ եւ ազգային բովանդակութեամբ:

Արտաքին եւ միջազգային զարգացումներում որոշիչ դերակատարութեան առարկայական սահմանափակութեան գիտակցման հետ մէկտեղ իրաւունք չունենք արդիւնաւէտօրէն չօգտագործել այնպիսի բնական եւ անփոխարինելի ներուժ, ինչպիսիք են Դաշնակցութեան համահայկականութիւնն ու առհասարակ հայկակական սփիւռքի գործօնը: Երկքաղաքացիութեան հարցի հետապնդումից անդին պիտի քննարկել ու գտնել հայրենիքում սփիւռքի քաղաքական մասնակցութեան ձեւաչափը: Սփիւռքի քաղաքական ու տնտեսական մասնակցութեան ընդլայնումը Հայաստանի արագ բարեփոխման հրամայականներից մէկն է:

Հայ միտքը, մտաւոր ներումը եւ հայ դրամագլուխը  համադրելու եւ ի նպաստ ազգային պետական շահին ուղղորդելու բարեպատեհ ժամանակներ են: Պատմութեան ընթացքում երբեք համաշխարհային մակարդակով այսքան կայացած հայ անհատներ չենք ունեցել: Այսօր, երբ վարչական կամ աշխարհագրական սահմաններն այլեւս երկրորդական են, երբ բարձր արհեստագիտական միջոցները, անդրազգային կառոյցներն ու վիրթուալ տարածութիւններն են կառավարում աշխարհը, կարողանանք օգտագործել այդ պաշարները:

Մեր հիմնական առաջնահերթութիւններից մէկն էլ միասնականութեան ամրապնդումն է հայութեան երկու հատուածների միջեւ, որը հնարաւոր է միայն արժէքների եւ համոզմունքների ընդհանրական դաշտի ձեւաւորման, դրանց բաժնետէր լինելու գիտակցութեան սերմանումով:

Արցախեան հիմնախնդիրն, իբրեւ Հայ դատի բաղկացուցիչ մաս, շարունակում է լինել արտաքին քաղաքականութան մեր առաջնահերթութիւնը: Արցախի ինքնորոշումն այլընտրանք չունի եւ սա թերեւս այն միակ համազգային համոզումն է` կիսուող հայութեան բոլոր` քաղաքական ու աշխարհագրական հատուածների կողմից:

Անհանգիստ Միջին Արեւելքը, հնարաւոր զարգացումները, քաղաքական եւ տնտեսական շահերի բախումներն ու աշխարհաքաղաքական հնարաւոր վերդասաւորումները Հայ դատի օրակարգում նոր շեշտադրումների եւ նոր մարտավարութեան որդեգրման խնդիր են դնում: Իրաւունք չունենք բացառելու քաղաքական նոր քարտեսի հնարաւորութիւններն ու մեր շահերի հաշուառումը:

Գործունէութեան ու աշխուժութեան որակական նոր փուլ է պարտադրում նաեւ Ցեղասպանութեան 100-ամեակի տարելիցը: Հայաստանի իշխանութիւնների հետ գործակցաբար, ինչպէս նաեւ մեր համակիրների զօրակցութեամբ ոչ միայն պիտի կարողանանք հակակշռել թուրք-ազրպէյճանական դաշինքը, այլեւ միջազգային իրաւունքի եւ հնարաւոր քաղաքական ձեւաչափերի շրջագծերում գործողութիւնների անխոցելի ծրագիր որդեգրենք մեր բոլոր` տարածքային, նիւթական, բարոյական ու մշակութային իրաւունքների պատասխանատուութեան եւ հատուցման պահանջով:

Սիրելի՛ ներկաներ,

Անկախութիւնը երկարատեւ աշխատանք է, որ նուիրում, կամք, վճռակամութիւն է պահանջում:

Պատմութիւնը եւ ժամանակը մեզ դարձեալ առիթ  են տալիս` այո՛, հպարտանանք մեր անցեալով, գնահատենք մեր ներկան եւ նորոգենք մեր եզակի դերակատարութիւնը:

Առանց կուսակցական սնափառութեան, ամենայն համոզոււմով եմ բարձրաձայնում` մենք պատասխանատու ենք հայ ժողովրդի քաղաքական ապագայի համար, մենք պարտաւոր ենք, մենք կարող ենք, մենք ճամբայ ունենք անցնելու: Ես վստահ եմ, այս դահլիճում ներկայ իւրաքանչիւրի, աշխարհի որեւէ անկիւնում ապրող հայորդու համար, ով, ինչպէս մեծ Թումանեանը կ’ասէր, ունի ազգային իմաստութիւն, հոգու արիութիւն եւ առողջ բնազդներ, ԱԶԱՏ, ԱՆԿԱԽ եւ ՄԻԱՑԵԱԼ Հայաստանի հեռանկարը շարունակում է մնալ համոզում եւ ուխտ:

Եւ ուրեմն, տէ՛ր կանգնենք մեր երազանքին, շարունակե՛նք լինել մեր հաւաքական իղձը, Մէկ Ազգ, Մէկ Հայրենիք, Մէկ Ապագայ գաղափարը կոփող կուսակցութեան զինուորը:

Ծնունդդ շնորհաւոր Դաշնակցութիւն:

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )