ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱՌԱՋԻՆ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹԵԱՆ 93-ԱՄԵԱԿԻՆ ՆՈՒԻՐՈՒԱԾ ՁԵՌՆԱՐԿՆԵՐ

ՆՈՐ ՋՈՒՂԱ

25 մայիսին Նոր Ջուղայի Հայ մշակութային «Արարատ» միութեան շրջափակին մէջ տեղի ունեցաւ Հայաստանի անկախութեան նուիրուած հանդիսութիւն:

Այս առիթով կատարուած տողանցքին իրենց մասնակցութիւնը բերին ազգային մարմինները, Հայ դատի յանձնախումբը, միութիւնները եւ ազգային դպրոցներու տեսչութիւնները, ուսուցչական կազմերը, ծնողական խորհուրդներն ու աշակերտները:

Օրուան բանախօսն էր Լիբանանի Հայկական երեսփոխանական պլոքի ներկայացուցիչ, երեսփոխան Յակոբ Բագրատունի, որ իր խօսքին մէջ անդրադարձաւ մայիս 28 կերտողներուն, ՀՅԴ-ի ունեցած դերակատարութեան եւ հայ ժողովուրդին մղած ազատագրական պայքարներուն կարեւորութեան: «Դեռ պայքարը պիտի շարունակուի ու ծաւալի` դառնալով համաժողովրդական: Այդ պայքարի ճամբուն վրայ պիտի քանդուի ամէն տեսակի խոչընդոտ, պիտի պատռի հայութեան որեւէ քարտէս, պիտի խորտակուի հայուն համար անյարիր ամէն խորհրդանիշ, մինչեւ որ Սարդարապատէն եկող, Լիզպոնէն անցնող կանչը, Արցախի մէջ արձագանգելով, միանայ Սասնոյ լեռներու կանչին, մինչեւ Հայաստանը ըլլայ ազատ, անկախ ու միացեալ»:

Ապա խօսք առաւ Սպահանի հայոց թեմի առաջնորդ Բաբգէն եպս. Չարեան, որ անդրադարձաւ այն իրականութեան, թէ հայոց պատմութեան մէջ եղած են հանգրուաններ, երբ «խենթ»երու կարիք եղած է հայութեան իրաւունքներուն տիրանալու համար: «Պէտք էին «խենթեր», որոնք լսելով Էջմիածինի զանգերուն ղօղանջը` իջնէին Սարդարապատ, Բաշ Ապարան եւ Ղարաքիլիսէ, որպէսզի մեր ժողովուրդին ազատութիւն պարգեւեն: Եւ 28 մայիս 1918 թուականի այս ոգին փոխանցուեցաւ մեր ժողովուրդին ու այսօր` 2011 թուականին մենք դարձեալ նոյն ոգիով պիտի շարունակենք մեր գոյութեան երթը»:

Գեղարուեստական բաժինով ազգային եւ յեղափոխական երգերով ելոյթ ունեցան Հայաստանէն հրաւիրուած երգչուհիներ` Անուշ եւ Ինգա Արշակեաններն ու «Արարատ» միութեան էսդրատային խումբի մենակատարները:

ԼՈՆՏՈՆ

28 մայիսին Լոնտոնի Իլինկ շրջանի «Նաւասարդեան» կեդրոնին մէջ տեղի ունեցաւ Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան նուիրուած ձեռնարկ:

Ձեռնարկին իրենց մասնակցութիւնը բերին Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպանութեան, հայ համայնքային եւ եկեղեցական խորհուրդի անդամներ, ՀՕՄ-ի եւ ՀԲԸՄ-ի ներկայացուցիչները:

Համերգային ծրագիրով ելոյթ ունեցան Անգլիոյ եւ Ֆրանսայի հայկական երիտասարդական համոյթները:

ՊՈՒԷՆՈՍ ԱՅՐԵՍ

29  մայիսին Պուէնոս Այրէսի մէջ նշուեցաւ հանրապետութեան օրը: Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ մայր եկեղեցւոյ մէջ տեղի ունեցաւ պատարագ, որ մատուցուեցաւ Արժանթինի եւ Չիլիի մէջ Հայ առաքելական եկեղեցւոյ առաջնորդ  Գիսակ արք. Մուրատեանի կողմէ: Այնուհետեւ կարդացուեցաւ Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ.-ի շնորհաւորական ուղերձը: Ապա ժողովուրդը ուղղուեցաւ Մայր եկեղեցւոյ մօտ գտնուող Թէքէեան մշակութային միութեան բակին մէջ տեղադրուած Սարդարապատի հերոսներուն նուիրուած յուշարձանին մօտ, ուր տեղի ունեցաւ ծաղկեպսակներու զետեղում:

Ելոյթներով հանդէս եկան  Պուէնոս Այրեսի «Սարդարապատ» շաբաթաթերթի գլխաւոր խմբագիր, ՌԱԿ Հարաւային Ամերիկայի մասնաճիւղի ատենապետ Սերժիօ Նահապետեան եւ Արժանթինի մէջ Հայաստանի դեսպան Վլատիմիր Կարմիրշալեան:

Դեսպանը իր ելոյթին մէջ նշեց, որ Սարդարապատի, Բաշ Ապարանի եւ Ղարաքիլիսայի համաժողովրդական հերոսամարտերուն շնորհիւ, 6 հարիւրամեակներու ընդմիջումէն ետք, ծնունդ առաւ եւ իբրեւ ինքնուրոյն պետութիւն միջազգային թատերաբեմ վերադարձաւ Հայաստանի Հանրապետութիւնը, որ կրցաւ սերունդներուն փոխանցել նոր պետականութիւն կրող ազգի արժէքային համակարգ, սեփական երկրի քաղաքացի ըլլալու գիտակցութիւն: Ան հաստատեց, թէ ազատութեան եւ անկախութեան այդ նոյն ոգին էր, որ տասնամեակներ յետոյ պոռթկաց Արցախի, Հայաստանի եւ սփիւռքի մէջ:

ՄՈՍԿՈՒԱ

30 մայիսին Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպանատան մէջ տեղի ունեցաւ կլոր-սեղան քննարկում` նուիրուած Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան հռչակման 93-րդ տարեդարձին:

Բացման խօսքով հանդէս եկաւ Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպան Օլեգ Եսայեան, որ շեշտեց 1918-ի Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան հռչակման փաստի պատմական նշանակութիւնը` որպէս հայոց պետականութեան վերականգնման խորհրդանիշի: Դեսպանը ընդգծեց նաեւ, որ նման հանդիպումներ  հանդէս կու գան որպէս երկխօսութեան բեմ` կամրջելով անցեալի իրողութիւնները ներկայի զարգացումներուն, ինչպէս նաեւ` հնարաւորութիւն ընձեռելով սփիւռքի հայրենակիցներուն հետ տեսակէտներ փոխանակելու պետականութեան զարգացման ուղղուած առանցքային հարցերու շուրջ:

Կլոր-սեղանին ելոյթներով հանդէս եկան` Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպանութեան խորհրդական Է. Յարութիւնեան, «Արարատ» հասարակական կազմակերպութեան նախագահ Է. Դոլբակեան,  Ռուսիոյ Միջազգային յարաբերութիւններու բաժանմունքի  հայ ուսանողներու միաւորման նախագահ Հենրի Սարդարեան եւ այլ անձնաւորութիւններ: Բանախօսները իրենց ելոյթներուն մէջ անդրադարձան Ա. հանրապետութեան հռչակման շուրջ քաղաքական եւ պատմական տարաբնոյթ հարցերուն:

Աւարտին «Արարատ» հասարակական կազմակերպութեան նախագահ Է. Դոլբակեան ներկաներուն  ուշադրութեան յանձնեց նոր լոյս ընծայուած հրամանատար Կ. Քորկանովի «Կովկասեան ճակատին մէջ հայերու մասնակցութիւնը Ա. Համաշխարհային պատերազմին» գիրքը, որուն ռուսերէն թարգմանութիւնը պատրաստած էին Ե. Փիրումեան եւ Է. Դոլբակեան:

ԵԳԻՊՏՈՍ

29 մայիսին «Յուսաբեր» ակումբին մէջ նշուեցաւ Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան ստեղծման եւ պետականութեան վերականգնման 93-րդ տարեդարձը:

Բացման խօսքով հանդէս եկաւ Սուրէն Պայրամեան, որ գոհունակութիւն յայտնեց, որ տարբեր պատճառներով 70 տարի հայրենիքէն դուրս մնացած հայ ժողովուրդը մայիս 28-ի լուսաւոր խորհուրդը պահեց իր հոգիին մէջ,  որուն վերջնական ապացոյցը եղաւ ղարաբաղեան ազատամարտը, երբ հայ ժողովուրդը ամբողջ աշխարհին յայտնեց,  թէ մենք կանք ու պիտի մնանք:

Եգիպտոսի մէջ Հայաստանի դեսպան Արմէն Մելքոնեան խօսք առնելով նշեց, որ այս տարի պետականութեան վերականգնման 93-րդ տարեդարձը կը նշանաւորուի նաեւ Հայաստանի 93-րդ հանրապետութեան 20-ամեակով, քանի որ այս 2 տօները` 28 մայիս եւ 21 սեպտեմբերը անբաժանելի են, մեզի համար շատ կարեւոր են, զիրար կ՛ամբողջացնեն եւ իրարու տրամաբանական շարունակութիւնն են: Ան նաեւ նշեց, որ ունեցած ենք զանազան  յաղթանակներ` մայիսեան յաղթանակները` Աւարայր, Սարդարապատ, Շուշի եւ այլն, որոնք տուած են այնպիսի արդիւքներ, որոնք յաւիտենական պիտի մնան:  Իր խօսքի աւարտին դեսպանը շեշտեց, որ այսօր հայը ո՛ւր որ ըլլայ, պէտք է հաւատայ, որ իր ոտքերուն տակ կայ` ամուր հող, պետականութիւն, անկախութիւն եւ հայրենիք:

Նոյն օրը, առաւօտեան, Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ մայր եկեղեցւոյ մէջ մատուցուեցաւ Ս. պատարագ, որուն ընթացքին կատարուեցաւ գոհաբանական մաղթանք` ի յիշատակ 1918 մայիս 28-ին Հայաստանի Հանրապետութեան անկախութեան հռչակման:

ՓԵՐԻԱ

Նախաձեռնութեամբ Փերիոյ Կրթասիրաց միութեան, 26 մայիսին, «Նայիրի» սրահին մէջ նշուեցաւ Հայաստանի անկախութեան 93-րդ տարեդարձը:

Բացման խօսքով հանդէս եկաւ  միութեան ներկայացուցիչը, որ  յոյս յայտնեց, թէ նորանկախ Հայաստանը ամուր քայլերով պիտի շարունակէ իր ճամբան` մայիս 28-ը կերտած սերունդի ոգիով: Այնուհետեւ գործադրուեցաւ գեղարուեստական յայտագիր:

Միութեան վարչութեան անունով Գասպար Ամիրխանեան շեշտեց 28 մայիսի ոգիով լեցուած սփիւռքեան մամուլի տարած աշխատանքը, ապա օրուան առիթով բեմ հրաւիրեց նորընտիր Թեմական խորհուրդի անդամ դոկտ. Հրաչ Խաչատուրեանը:

ԹԵՀՐԱՆ

Հովանաւորութեամբ Թեհրանի հայոց թեմի առաջնորդ Սեպուհ արք. Սարգիսեանի եւ նախաձեռնութեամբ ՀՄ «Արարատ» կազմակերպութեան եւ Հ. Ուս. «Չարմահալ», ՀՄ «Սիփան», ՀՄ «Նայիրի», ՀՄ «Սարդարապատ» ու Հայ արհեստաւորներու միութիւններուն,  28 մայիսին ՀՄ «Սիփան» միութեան նորակառոյց սրահին մէջ նշուեցաւ Հայաստանի անկախութեան 93-րդ տարեդարձը:

Բացման խօսքը արտասանեց Հայրիկ Աղանեան, որմէ ետք գործադրուեցաւ գեղարուեստական յայտագիր: Ելոյթ ունեցան Իրանի մէջ Հայաստանի դեսպան Գրիգոր Առաքելեան եւ «Ալիք» հաստատութեան ներկայացուցիչ Գեւիկ Մկրտիչեան:

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ

Share this Article
CATEGORIES