ԱՐԱԲԱԿԱՆ ՄԱՄՈՒԼԻ ՏԵՍՈՒԹԻՒՆԸ` ՍՈՒՐԻՈՅ ՎԵՐՋԻՆ ՕՐԵՐՈՒ ԶԱՐԳԱՑՈՒՄՆԵՐՈՒՆ ԼՈՅՍԻՆ ՏԱԿ

Լիբանանեան «Սաֆիր» օրաթերթը կը գրէ.-

Դամասկոսի մէջ Սէուտական Արաբիոյ դեսպանը տուն կանչելու թագաւորին որոշումը առիթ ընծայեց արաբական այլ երկիրներու, որպէսզի անոնք ալ նմանօրինակ քայլերու դիմեն: Բացառութիւն պիտի ըլլայ հաւանաբար Լիբանանը: Ըստ օրաթերթին, ոչ ոք կրնայ միջամտել Սուրիոյ ներքին հարցերուն, եւ այդ պատճառով վարչակարգը եւ ժողովուրդը կը գտնուին հակադիր ճակատներու վրայ: Սուրիացիներուն միակ փրկութիւնը պիտի ըլլայ այն, որ վարչակարգը ներսէն սկսի քայքայուիլ, ապա թէ ոչ դէպքերը սպասուածէն աւելի պիտի երկարին: Միւս կողմէ, սահմանին վրայ գտնուող թրքական բանակը պիտի չփորձէ որեւէ ձեւով սահմանը փակել, որովհետեւ անիկա ցարդ գործնապէս անգործածելի է, ինչպէս նաեւ ան պիտի չփորձէ Սուրիա թափանցել կամ մեղսակից ըլլալ անոր քաղաքացիական կռիւներուն:

Իսկ յորդանանեան «Տուսթուր» օրաթերթին համաձայն, Ասատի վարչակարգը նեղ կացութեան մատնուած է եւ կը սպառնայ այս տագնապը «արտահանել» շրջակայ երկիրներ: Վարչակարգը կորսնցուցած է նախաձեռնելու եւ քաղաքական կեցուածքներ որդեգրելու ամէն հնարաւորութիւն: Ան կրնայ տատանիլ ապահովական եւ զինուորական լուծումներու միջեւ միայն: Տրամաբանական չէ, որ ապահովական այս հակադրութենէն, ինչպէս նաեւ հազարաւոր զոհերէ եւ վիրաւորներէ ետք, պետութիւնը լրատուամիջոցներու կամ բազմակուսակցականութեան ծրագիրներով ներկայանայ ժողովուրդին:

Լոնտոն հրատարակուող «Շարք Աուսաթ» թերթին մէջ կը կարդանք.- Սուրիոյ վարչակարգը կորսնցուցած է ամէն առիթ, եւ մեզի կը մնայ կռահել, թէ ի՛նչ արդիւնքի պիտի յանգի սուրիական յեղափոխութիւնը: Ըստ թերթին, կան երեք հաւանականութիւններ.-

ա.-  Արաբական տարազով միջազգային միջամտութիւն, որուն մէջ Թուրքիա պիտի կատարէ առաջնորդի դեր:

բ.- Խաղաղ ցոյցերը կրնան արիւնալի ընդդիմութեան վերածուիլ, եթէ միջազգային ընտանիքը զինուորապէս չմիջամտէ ռուսական կամ չինական արգելքներուն պատճառով:

գ.- Իսկ վերջին հաւանականութիւնը այն է, որ ներկայ իշխանութիւնը տապալի` առիթ ընծայելով ներսէն փոփոխութեան յառաջացման:

Միւս կողմէ, անհաւանական չէ, որ այս վարչակարգը փրկուի յաւելեալ արիւն թափելով եւ վստահելով Իրանի զինուորական ու նիւթական օժանդակութեան:

Եւ վերջապէս, Արաբական Միացեալ Էմիրութիւններու «Պայան» օրաթերթին համաձայն, սուրիական վարչակազմը ճեղք ստեղծեց իր եւ ժողովուրդին միջեւ, ինչպէս նաեւ իր դիմագիծը աղաւաղեց արտաքին աշխարհին դիմաց: Նահատակներուն եւ անյայտ պատճառներով անհետացողներուն թիւերը բազմապատկուելէն ետք, այլեւս կարելի չէ ազգային երկխօսութեան մասին խօսիլ: Ներկայ իշխանութիւնը քանդեց ժողովուրդին հետ յարաբերելու բոլոր կամուրջները: Այս ծիրին մէջ վարչակարգին դիմաց կան երկու կարելիութիւններ, երկուքն ալ` դառն: Արդարեւ, առաջինը կը միտի բախումի երթալ արտաքին աշխարհին հետ, իսկ երկրորդը` զիջումներու: Սուրիական փողոցը հակամէտ է յեղափոխութեան ընդարձակման, որ փոփոխութիւններ պիտի յառաջացնէ քաղաքական, տնտեսական եւ ընկերային մակարդակներու վրայ:

ՄԻՋԻՆ ԱՐԵՒԵԼՔԻ ՀԱՅ ԴԱՏԻ ԳՐԱՍԵՆԵԱԿ

Պէյրութ, օգոստոս 2011

Share this Article
CATEGORIES