«Այս Դարի Պատերազմը Ոչ Թէ Զէնքի Է, Այլ Խօսքի». Հարցազրոյց «Փիւնիկ» Մարդկային Պաշարների Զարգացման Համահայկական Հիմնադրամի Նախագահ Գաբրիէլ Չեմպերճեանի Հետ

Հարցազրոյցը` ՄԱՐԻՆԷ ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆԻ

Գ. Չեմպերճեանի հետ մեր զրոյցն սկսեցինք Ցեղասպանութեան 100-րդ տարելիցին նուիրուած միջոցառումների շարքից: Ըստ Գ. Չեմպերճեանի, հիմնադրամի նախաձեռնած  100 միջոցառումներից 22-ն արդէն իրականացրել են, որի մասին տեղեկութիւն կարելի է գտնել համացանցում:

ՀԱՐՑՈՒՄ.- Պարոն Չեմպերճեան, արդեօ՞ք Ցեղասպանութեան 100-րդ տարելիցին նուիրուած միջոցառումների նպատակը տեղեկատուական պատերազմում եւս մէկ անգամ ընդգծելն է, որ հայերը չեն մոռացել 20-րդ դարասկզբին կատարուած ոճրագործութիւնը:

ՊԱՏԱՍԽԱՆ.- Անշո՛ւշտ, նրանք ուզում են այդ հարցը փակել, սակայն մոռանում են, որ այդ հարցն անհնար է փակել մեզ համար: Մենք շարունակելու ենք բարձրացնել մեր պահանջատիրութեան հարցը, հողային պահանջը, բարոյական պահանջը: Իրենք պէտք է ներողութիւն խնդրեն մեր ժողովրդից: 100-րդ տարելիցին նուիրուած հարիւր միջոցառումների շարքը վերջակէտ չէ: Դա նոր աշխատանքի սկիզբ է: Մենք հրաւիրում ենք աշխարհահռչակ երաժիշտներին, ինչպէս, օրինակ, ռուս յայտնի երաժիշտ Եւգենի Քիսինինը, ով Երեւանում յայտարարեց, որ ինքը Թուրքիա չի գնայ մինչեւ Թուրքիան չճանաչի Հայոց ցեղասպանութիւնը:

Հ.- Շուրջ հարիւր տարիների ընթացքում աշխարհում ի՞նչ է փոխուել Ցեղասպանութեան հարցի նկատմամբ:

Պ.- Խորհրդային Միութեան տարիներին պահանջատիրութեան հարցը միշտ եղել է սփիւռքի մէջ, իսկ անկախութիւնից յետոյ այդ հարցն սկսեց շօշափուել Հայաստանում: Մենք ձեռք բերեցինք ազատ, անկախ Հայաստան, եւ մեր կատարած աշխատանքը շարունակութիւն գտաւ նաեւ Հայաստանում: Այս տարիներին, վստահաբար կարող եմ ասել, որ մեծ առաջընթաց է արձանագրուել: Այսօր Թուրքիայում որոշ անձեր արդէն բարձրաձայնում են, ասում են, որ իրենց պետութիւնը պէտք է ճանաչի Ցեղասպանութիւնը, քանի որ իրենց նախնիներն են գործել դա:

Հ.- Իսկ ի՞նչն է փոխուել Թուրքիայում այս տարիներին, յաճախ լսում ենք, որ Թուրքիան ժողովրդավար, զարգացած երկիր է դարձել:

Պ.- Որեւէ բան չի փոխուել: Իրենք միայն ուզում են խաբել մեզ` մէկ կամ երկու եկեղեցիներ նորոգելով, բայց դա չի նշանակում, թէ իրենց վերաբերմունքը փոխուել է: Նրանք միայն խաբելու համար են այդ քայլերն անում, ընդ որում` նշեմ, որ թէ՛ Աղթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցու, թէ՛ Տիգրանակերտի եկեղեցու բացման արարողութիւններին ներկայ էի, եւ  եթէ հարիւր եկեղեցի բացեն, ապա այդ բոլոր եկեղեցիների բացմանը նոյնպէս ներկայ եմ գտնուելու: Մենք դրանով նոյնպէս հաստատում ենք մեր պահանջատիրութեան հարցը` միեւնոյն ժամանակ քաջ գիտակցելով, որ իրենք ամէն ինչ փորձում են անել մեզ խաբելու համար:

Հ.- Իսկ ինչպիսի՞ն է այսօրուայ սերնդի վերաբերմունքն այդ հարցին: Դուք նշեցիք, որ պահանջատիրութեան հարցը միշտ յարամփոփ է եղել սփիւռքում, իսկ յետոյ` նաեւ Հայաստանում: Այսօրուայ սերունդն իրեն պահանջատէր զգու՞մ է:

Պ.- Ո՛չ, այդ հարցը երբեք հնարաւոր չէ մոռացութեան տալ: Ցեղասպանութեան 100-րդ տարելիցին նուիրուած յանձնախումբ է ստեղծուել, որի նախագահը մեր երկրի նախագահն է: Ո՛չ  մեր հայրենիքը, ո՛չ սփիւռքը չեն մոռացել դա:

Հ.- Ենթադրենք` աւարտեցիք հարիւրերորդ տարելիցին նուիրուած միջոցառումների շարքը, իսկ յետոյ ինչպէ՞ս էք պատկերացնում հարցի լուծումը: Դէպի ո՞ւր ենք գնալու:

Պ.- Հող պահանջելը շատ դժուար է: Այսօր մեր ունեցած հողերը չենք կարողանում վերցնել, մեր թիւը քիչ է, տարածքը` մեծ, բայց ինչ-որ ձեւով` միջազգային օրէնքներով պէտք է լուծում ստանայ այդ հարցը: Այսինքն` ինչ-որ ձեւով պէտք է գոհացում տրուի այդ հարցին:

Հ.- Լաւատե՞ս էք:

Պ.- Դժուար է պատկերացնելը, բայց ես լաւատես եմ: Յոյսով պէտք է ապրել, հակառակ դէպքում` այդ հարցը մենք հիմա մոռացած կը լինէինք:

Հ.- Վերջերս նաեւ նախաձեռնել էք Կոմիտասի տուն-թանգարանի կառուցման աշխատանքները: Դա ի՞նչ նախագիծ է: Ինչո՞ւ որոշեցիք, որ հէնց Կոմիտասի տուն-թանգարանը պէտք է կառուցել:

Պ.- Կոմիտասը մեր հանճարներից է, ով մինչ հիմա տուն-թանգարան չունի: Դա ամօթ է մեզ համար: Երբ մեզ առաջարկեցին կառուցել նրա տուն-թանգարանը, մենք սիրով ընդունեցինք այն: Մեր նպատակն այն է, որ տարուան ընթացքին ամէն շաբաթ, նոյն օրը, նոյն ժամին հնչի Կոմիտասի երաժշտութիւնը, այսինքն` տուն-թանգարանը ուխտատեղի դարձնելն է:

Հ.- Ձեր ծրագրերից մէկը Շուշիում կառուցուելիք մատենադարանն է : Ի՞նչ փուլում է այդ նախագիծը:

Պ.- Այո՛, դա շատ կարեւոր նախագիծ է, բայց ես ուզում եմ շեշտել մէկ այլ ծրագրի մասին` Ցեղասպանութեան թանգարանի  ցուցասրահը մեծացնելու ծրագիրը: Արդէն կան դրա գծագրութիւնները, եւ շուտով սկսելու են տարուել աշխատանքները:

Հ.- Վերադառնանք Շուշիում կառուցուելիք մատենադարանին, որը, կարծես, Ազրպէյճանին լուրջ հարուած հասցնելու առիթ է:

Պ.- Ազրպէյճանը հարուստ երկիր է, եւ մենք` մեր զէնքերով, մեր պատմութեամբ պէտք է պատերազմենք`  ցոյց տալով, որ մատենադարան կառուցելով մեր հնամեայ ձեռագրերն են,  որոնք պէտք է պահպանել: Իսկ իրենք ի՞նչ ունեն այդ հողի վրայ: Այս դարի պատերազմը ոչ թէ զէնքի է, այլ` խօսքի:

Հ.- Ըստ ձեզ, բարեգործը պէ՞տք է պայքարող լինի:

Պ.- Ամէն մի բարեգործ իր բարեգործութիւնը դնում է պայքարի մէջ: Ամէն մէկն իր պայքարի ձեւն ունի:

Հ.- Իսկ ո՞րն է ձեր պայքարի ձեւը:

Պ.- Մեր ձեւն այն է, որ հիմնադրամն ի՛նչ կարեւոր բան է տեսնում` իրականացնում է: Իմ բաղձանքն է աշխարհի չորս կողմերից հայկական ձեռագրերն ամբողջական հաւաքել Հայաստանի մէջ:

Հ.- Հայերը փոխուե՞լ են:

Պ.- Դէպի լաւը` այո՛: Նոր սերունդը սիրում է իր հայրենիքը: Երբ գնում եմ Սուրիա, այնտեղ աւելի շատ եմ զգում հայրենիքի կարօտը: Նախկինում նոյնպէս զգում էի, բայց հիմա` աւելի շատ: Գիտեք` բարեգործութեան մէջ պէտք չէ լինի ցուցադրականութիւն, այսինքն  բարեգործութիւն անելիս աջ ձեռքը պէտք չէ իմանայ, թէ ձախն ի՛նչ է անում: Դա է բարեգործութիւնը:

 

Յատուկ «Ազդակ»-ի համար

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )