Անծանօթ Ուսուցիչը

Քառասուն օրեր առաջ մեզմէ յաւէտ բաժնուած Րաֆֆի Պալեանին մեկնումը այս աշխարհէն եղաւ լուռ եւ խորհրդաւոր: Շատեր նոյնիսկ չիմացան, հուսկ չտրտմեցան: Առանց փող ու թմբուկի, անաղմուկ կերպով հեռացաւ ան: Քիչեր միայն զգացին, սգացին կամ լացին: Իր կեանքի վերջալոյսին, կեանքին հետ պայքարած, յաղթուած, սակայն ինքնաբաւ ու գոհունակ կը մեկնէր ան` պարտականութիւնը լրիւ կատարած ըլլալու անհուն գոհունակութեամբ: Իր ուսուցչական ասպարէզի երկարատեւ շրջանին  ան իր ուսանողներուն մէջ կրցած էր ներարկել իր մեղմաբարոյ խառնուածքին ու բնաւորութեան, համեստ ու ազնիւ մարդու նկարագիրի առաքինի յատկանիշերը: Սիրած էր զանոնք ու սիրուած էր հաւասարապէս: Բանակ մըն են անոնք, ցրուած աշխարհի չորսդին, շատեր բարձր պաշտօններու վրայ, որոնք այս պահուն տեղեակ իսկ չեն, թէ այս երկրէն յաւէտ բաժնուած է իրենց սիրելի ուսուցիչներէն ամէնէն անծանօթը` Րաֆֆի Պալեանը: Անոնց ձայնին ու խօսքին թարգմանը ըլլալու պարտականութեամբ կը սգամ ուսուցիչ Րաֆֆի Պալեանի, քիմիագիտութեան մեր հմուտ, համեստ ու սիրելի ուսուցիչին շիջումը: Անոր մխիթարութիւնը մեր երախտագիտութիւնն է իրեն հանդէպ. անոր վաստակը` իր պատրաստած բանակն է յաջողակ հայորդիներու` ամէնուրեք ցրուած:

Դասընկեր մը` լսելով մահուան գոյժը, պիտի գրէր ինծի. «Այնպիսի ժամանակներու, երբ համացանցն ու «կուկըլ»-ով նաւարկելու, պրպտելու եւ գիտնալու կարելիութիւն տակաւին չկար, ինք իր խանդավառող ու պատկերաւոր բացատրութիւններով գիտէր երեւակայութեամբ գրգռել մտքերը ու վերածել զանոնք քիմիական աշխատանոցի մը, ուր հրաշքներ կարելի էր գործել»: Այդ հաւատքով, եռանդով կը դասաւանդէր դոկտ. Պալեան իր սիրած նիւթը` քիմիագիտութիւնը, նոյնիսկ յաւելեալ պահեր ճշդելով յետմիջօրէներուն ու յոգնեցնելու չափ բացատրելով, մինչեւ որ վստահ ըլլար, որ մարսած էինք իր աշխատանոցի նիւթը` հրաշք քիմիան, կարծէք անմահութեան բաղադրութիւնը ըլլար իր փոխանցածը:  Հպարտ էր իր ուսանողներով, կը քաջալերէր զանոնք, որ ձգտին աւելիին, առանց քննադատելու կամ պարսաւանքի, միշտ ժպտուն եւ քաջալերական խօսքով մը:

Որքան ծանօթ է ինծի, իր արտադպրոցական կեանքը եղաւ նեղ պարունակի մը մէջ շրջափակուած: Իր կեանքը իր ասպարէզն էր, զոր սիրեց ու նուիրուեցաւ անոր ու որպէս այդպիսին մնաց անծանօթ դուրսի աշխարհին, բայց` իր աշակերտներով կեանք ու խանդ ապրող մարդն ու մշակը:

Վարձքդ կատար, դոկտ. Պալեա՛ն:

ՆԱԽԿԻՆ ԱՇԱԿԵՐՏ

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )