«Սուրիոյ Քիմիական Զէնքերը Միջազգային Հսկողութեան Տակ Առնելու Նախաձեռնութիւնը Ամբողջովին Ռուսական Չէ» Ըսաւ Լաւրով

Քերրի եւ Լաւրով

Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարար Սերկէյ Լաւրով յայտարարեց, որ Սուրիոյ քիմիական զէնքերը միջազգային հսկողութեան տակ առնելու նախաձեռնութիւնը ամբողջովին ռուսական չէ, այլ արդիւնք է Միացեալ Նահանգներու հետ խորհրդակցութեանց` նշելով, որ Մոսկուա Սուրիոյ հետ աշխատանք կը տանի այդ նախաձեռնութեան գործադրութեան համար ծրագիր պատրաստելու:

Լաւրով ըսաւ, որ Միացեալ Նահանգներու նախագահ Պարաք Օպամա այդ նախաձեռնութիւնը «հաւանական բեկում» նկատած է: Ան յայտնեց, որ միջազգային մասնագէտները պէտք է Սուրիա վերադառնան իրենց առաքելութիւնը ամբողջացնելու եւ իրենց զեկուցումը ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդին ներկայացնելու համար:

ՄԱԿ-ի մօտ Ռուսիոյ մնայուն դեսպան Վիթալի Չուրքին յոյս յայտնեց, որ «Միացեալ Նահանգներ ականջ տան ռուսական նախաձեռնութեան», որ «լուրջ քայլ» մըն է:

«Եթէ Ուաշինկթըն Սուրիոյ դէմ յարձակում շղթայազերծէ, վերջ պիտի տայ այդ երկրին մէջ քաղաքական լուծում մը գտնելու առիթներուն, եւ ատիկա Սուրիոյ համար աղէտալի հետեւանքներ պիտի ունենայ, ինչպէս նաեւ այդ պատերազմը Միացեալ Նահանգներու համար այլ Վիեթնամի կամ Իրաքի մը պիտի վերածուի»` զգուշացնելով, որ «Սուրիոյ դէմ զինուորական հարուածին ազդեցութիւնները դժուար է նախատեսել»:

Ան նշեց, որ «ամերիկացի պաշտօնատարները կ՛ըսեն, որ մտադիր են արգելք հանդիսանալ, որ Սուրիոյ նախագահ Պաշշար Ասատ իր քիմիական զէնքերը անգամ մը եւս օգտագործէ, եւ շատ չենք հասկնար, թէ ատիկա ի՛նչ կը նշանակէ, սակայն հաւանական է, որ այդ մէկը պատճառ դառնայ, որ սուրիական կառավարութիւնը քիմիական զէնքերուն վրայ վերահսկողութիւնը կորսնցնէ, ինչ որ իր կարգին անոնց ծայրայեղականներուն ձեռքը իյնալու հաւանականութիւնը կը բարձրացնէ»:

Տումայի արտաքին յարաբերութեանց յանձնախումբի նախագահ Ալեքսէյ Փուշքով յայտնեց, որ Մոսկուա Սուրիոյ տագնապին Միացեալ Նահանգներու զինուորական լուծումի նեղ կացութեան մէջ ընկղմած նախագահ Պարաք Օպամային ելք մը ստեղծեց` նշելով, որ ռուսական նախաձեռնութեան Դամասկոսի կողմէ ընդունումը չի նշանակեր, որ վերջինս քիմիական զէնքեր ունենալը կը հաստատէ: Ան այն կարծիքը յայտնեց, որ ռուսական առաջարկը Օպաման կրնայ փրկել շղթայազերծելէ պատերազմ մը, որ իբրեւ խաղաղութիւն հաստատող եւ խաղաղութեան նոպելեան մրցանակակիր անոր վարկը կրնայ հարուածել:

Քերրի. «Ռուսական Առաջարկին Գործադրութեան
Երկար Պիտի Չսպասենք»

Միացեալ Նահանգներու արտաքին գործոց նախարար Ճոն Քերրի երէկ Ծերակոյտի զինեալ ուժերու հարցերով յանձնախումբին առջեւ իր արտասանած խօսքին մէջ յայտնեց, որ «Օպամա ռուսական առաջարկը կը սերտէ, եւ մենք անոր գործադրութեան երկար պիտի չսպասենք»:

Ան ընդգծեց, որ «քիմիական զէնքի օգտագործման չպատասխանելը մեր կարողութեան շուրջ հարցականներ կը ստեղծէ»` աւելցնելով, որ զինուորական սպառնալիքն էր, որ Սուրիան մղեց առաջին անգամ ըլլալով ընդունելու, որ քիմիական զէնքեր ունի: «Քաղաքական լուծում պիտի չըլլայ, եթէ Ասատ կը կարծէ, որ կրնայ իր ժողովուրդը թունաւոր կազերով հարուածել», ըսաւ Քերրի` աւելցնելով, որ «քիմիական զէնքերը կարելի չէ ձգել վերահսկողութեան տակ անձի մը, որ զայն իր ժողովուրդին դէմ օգտագործած է»:

Միացեալ Նահանգներու դիւանագիտութեան պետը ըսաւ, որ «նախագահ Օպամայի համար առաջնահերթութիւնը դիւանագիտութիւնն էր եւ տակաւին է»:

Միացեալ Նահանգներու պաշտպանութեան նախարար Չաք Հէյկըլ իր կարգին յանձնախումբին յայտնեց, որ «պէտք է մեր բոլոր ջանքերը թափենք արգելք հանդիսանալու համար, որ Հըզպալլա քիմիական զէնք ստանայ»` աւելցնելով, որ քիմիական զէնքի օգտագործումը «ամերիկեան ազգային շահերուն ուղղակի սպառնալիք է»` աւելցնելով, որ «արթուն պէտք է ըլլանք, եւ ռուսական առաջարկը ժամանակ վատնելու միջոց չի կրնար ըլլալ»: Ան յոյս յայտնեց, որ ռուսական առաջարկը տագնապին քաղաքական լուծում մը ըլլայ:

Միացեալ Նահանգներու նախագահ Պարաք Օպամա պատկերասփռուած հարցազրոյցի մը ընթացքին յայտնեց, որ ինք սուրիական թղթածրարին հարցով Քոնկրեսին իրեն տրամադրելիք աջակցութենէն վստահ չէ` վստահեցնելով, որ «չէ որոշած Սուրիոյ մէջ ուժ օգտագործել, եթէ Քոնկրեսը ծրագիրը մերժէ»:

Ան շեշտեց, որ «մենք մեր շղթայազերծելիք որեւէ հարուածի սուրիական վարչակարգին հակադարձութենէն չենք վախնար, որովհետեւ այդ վարչակարգը նախապէս իր ունեցած ուժը չունի եւ չի կրնար մեզի սպառնալ, այլ կը վախնանք Իրանի եւ Հըզպալլայի կողմէ մեր դեսպանատուներուն դէմ հաւանական յարձակումներէն»:

Ան ընդգծեց, որ քիմիական զէնքերու հարցի լուծման համար առաջնահերթութիւնը դիւանագիտական լուծումին կու տայ:

Օպամա ըսաւ, որ ռուսական առաջարկը «դրական կարելիութիւններ կը բովանդակէ, սակայն անոր կասկածով պէտք է մօտենանք»` աւելցնելով, որ «անիկա հաւանական դրական զարգացում մը կը ներկայացնէ»: Ան ընդգծեց, որ «դիւանագիտական որեւէ նախաձեռնութիւն պէտք է լուրջ ըլլայ»:

Բրիտանացի պաշտօնատար մը երէկ յայտնեց, որ Օպամա, Քամերոն եւ Հոլլանտ համաձայն են ռուսական առաջարկը ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդին մէջ քննարկելու:

Ամերիկեան Զինուորական Հարուածէն Փրկուելու Համար
Սուրիա Ընդունեց Ռուսական Առաջարկը

Ռուսական «Ինթըրֆաքս» լրատու գործակալութիւնը կը հաղորդէ, որ Սուրիոյ արտաքին գործոց նախարար Ուալիտ Մոալլեմ յայտնած է, որ Սուրիա ամերիկեան զինուորական հարուածէն փրկուելու համար ընդունած է իր քիմիական զէնքերը միջազգային հսկողութեան տակ դնելու ռուսական առաջարկը:

Ան Մոսկուայի մէջ Տումայի նախագահին հետ հանդիպումէ մը ետք նշած է, որ «երկուշաբթի օր շատ արդիւնաւէտ բանակցութիւններ վարեցինք Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարար Սերկէյ Լաւրովի հետ, որ քիմիական զէնքերու վերաբերեալ նախաձեռնութիւն մը առաջարկեց: Երեկոյեան ռուսական նախաձեռնութեան համաձայնութիւն յայտնեցինք»: «Ինթըրֆաքս» կը յայտնէ, որ Սուրիա այդ նախաձեռնութեան համաձայն գտնուեցաւ, որովհետեւ անիկա «ամերիկեան յարձակումի բոլոր հիմնաւորումները պիտի վերացնէ»:

Սուրիոյ վարչապետ Ուաէլ Հալքի իր կարգին յայտնեց, որ «սուրիական կառավարութիւնը զօրավիգ կը կանգնի ռուսական նախաձեռնութեան, որուն նպատակը սուրիացիներուն արիւնը խնայելն է եւ արգիլել պատերազմ մը, որուն հետեւանքը շրջանէն անդին կրնայ տարածուիլ»:

Ֆրանսա ՄակԻ 7-րդ Յօդուածին Տակ
Սուրիոյ Վերաբերեալ Բանաձեւ Մը Կը Ներկայացնէ

Ֆրանսայի արտաքին գործոց նախարար Լորան Ֆապիւս յայտարարեց, որ իր երկիրը «այսօր (երէկ) Սուրիոյ շուրջ 7-րդ յօդուածին տակ բանաձեւ մը պիտի ներկայացնէ Ապահովութեան խորհուրդին»` աւելցնելով, որ «այս բանաձեւը 21 օգոստոսին Ղութայի մէջ կատարուած ջարդը կը յիշատակէ, սուրիական վարչակարգէն կը պահանջէ բացայայտել իր քիմիական զէնքը եւ զայն միջազգային հսկողութեան տակ դնել: Այս բոլոր պայմանները պէտք է քիմիական զէնքերու արգիլման միջազգային համաձայնագիրի ծիրին մէջ յարգուին, ինչպէս նաեւ ծանր հետեւանքներ պարտադրուին, եթէ Դամասկոս այդ պայմանները չկատարէ»:

Ֆապիւս սէուտական «Օքազ» օրաթերթին հետ երէկ հրապարակուած հարցազրոյցի մը ընթացքին յայտնած էր, որ Ֆրանսա կը զօրակցի Սուրիոյ դէմ զինուորական հարուածին, սակայն կը նախընտրէ միջազգային հետաքննիչներու Սուրիայէն արտասահման փոխադրած նմուշներու քննութեան արդիւնքներու հրապարակման սպասել: Ան Ապահովութեան խորհուրդին կոչ ուղղեց հրապարակելու որոշում մը, որ զինուորական հաւանական հարուածին միջազգային հովանի կը պարգեւէ:

Քամերոն. «Ռուսիա Եւ Սուրիա Պէտք Է Քիմիական
Զէնքերը Յանձնելու Առաջարկին Իսկական Ըլլալը Փաստեն»

Բրիտանիոյ վարչապետ Տէյվիտ Քամերոն յայտարարեց, որ «Ռուսիա եւ Սուրիա քիմիական զէնքերը յանձնելու առաջարկին իսկական ըլլալը փաստելու պարտաւորութեան տակ են»: Ան ըսաւ, որ ռուսական առաջարկին գործադրութեան համար պէտք է ժամանակ ճշդուի: Իր կարգին, Բրիտանիոյ արտաքին գործոց նախարար Ուիլիըմ Հէյկ յայտնեց, որ Սուրիոյ հարցով ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդի բանաձեւը պէտք է ուժի օգտագործման սպառնալիք մը բովանդակէ:

Տաւութօղլու. «Սուրիան Չհարուածելը Վարչակարգին
Յաւելեալ Ջարդեր Գործելու Կանաչ Լոյս Կու Տայ»

Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարար Ահմեթ Տաւութօղլու նշեց, որ «Սուրիոյ զինուորական հարուած չհասցնելը սուրիական վարչակարգին յաւելեալ ջարդեր գործելու կանաչ լոյս  տալ կը նշանակէ»` նշելով, որ «Թուրքիա այն կասկածը ունի, որ քիմիական զէնքով յարձակումը վարչակարգը գործած է»:

Թուրքիոյ ընդդիմադիր Հանրապետական ժողովուրդի կուսակցութեան փոխնախագահ Ֆարուք Լողօղլու յայտնեց, որ իրենց կուսակցութիւնը Թուրքիոյ խորհրդարանին մէջ Սուրիոյ դէմ միջազգային զինուորական հարուածին Ռուսիոյ մասնակցութեան դէմ պիտի քուէարկէ: Ան ողջունեց ռուսական նախաձեռնութիւնը:

Իրան Կ՛ողջունէ Ռուսական Նախաձեռնութիւնը

Իրանի արտաքին գործոց նախարարութեան բանբեր Մուրտիա Աֆխամ յայտնեց, որ Սուրիոյ մէջ զինուորական լուծումին ընդդիմացող պետութեանց եւ Իրանի հասարակաց գիծերէն մէկը դիւանագիտական լուծումին եւ երկխօսութեան վրայ կեդրոնանալն է: Ան նշեց, որ Իրան կ՛ողջունէ ռուսական նախաձեռնութիւնը` յոյս յայտնելով, որ միջազգային ընտանիքը Սուրիոյ մէջ երկխօսութիւնը քաջալերելու աշխատի` նշելով, որ «ռուսական նախաձեռնութիւնը շրջանի ռազմականացման վերջ կը դնէ»:

Իրանի նախագահ Հասան Ռուհանի յայտնեց, որ «եթէ սուրիացի ժողովուրդին պատերազմ պատրադրուի, ապա անոր ձգտողները, մասնակիցներն ու շրջանին մէջ անոնց դաշնակիցները պիտի վնասուին»` աւելցնելով, որ «եթէ պատերազմ տեղի ունենայ, ապա անոր ձգտողները պէտք է սուղ գին վճարեն»:

Իրանի նախագահը ընդգծեց, որ «մեզի համար սուրիական հարցը առաջնակարգ է, որովհետեւ Սուրիա դիմադրութեան ճակատի առջեւի գիծն է»:

Այլ Կեցուածքներ

Սուրիական ընդդիմադիր Ազգային համաձայնական մարմինը դատապարտեց ռուսական առաջարկը` զայն նկատելով ժամանակ վատնելու քաղաքական մարտավարութիւն մը: Ծոցի համագործակցութեան խորհուրդը յայտնեց, որ ռուսական նախաձեռնութիւնը Սուրիոյ մէջ արիւնահեղութիւնը չի կասեցներ: Չինաստան, Ալճերիա, Ճափոն, Գերմանիա եւ Արաբական լիկան զօրակցութիւն յայտնեցին ռուսական նախաձեռնութեան:

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )