«ԱՄԷՆ ԻՆՉ ՊԱՏՐԱՍՏ ԵՄ ԸՆԵԼՈՒ ՀԱՄԱՅՆՔԻՍ, ԱԶԳԻՍ ԵՒ ՀԱՅՐԵՆԻՔԻՍ ԲԱՐՕՐՈՒԹԵԱՆ ԵՒ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՀԱՄԱՐ» Կ՛ԸՍԷ ԿԻՊՐԱՀԱՅ ՀԱՄԱՅՆՔԻ ՊԵՏԱԿԱՆ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ ՎԱՐԴԳԷՍ ՄԱՀՏԵՍԵԱՆ

ՀԱՐՑՈՒՄ.- Հայ համայնքի ներկայացուցիչի ձեր պաշտօնավարութեան նախորդ շրջանի աւարտէն ետք որոշեցիք համայնքի ներկայացուցիչի պաշտօնին համար դարձեալ թեկնածութիւն դնել եւ արդէն կրկին ընտրուեցաք ներկայացուցիչ: Ինչպէ՞ս տեղի ունեցաւ այս մէկը:

ՎԱՐԴԳԷՍ ՄԱՀՏԵՍԵԱՆ.- Նախորդ նոյեմբերին, թեկնածութիւնս չյայտարարած, կազմակերպութիւններու ներկայացուցիչներ, զանազան անձնաւորութիւններ եւ մտերիմ բարեկամներ փափաքեցան, որ շարունակեմ սկսած գործունէութիւնս: Նկատի ունենալով համայնքային եւ ազգային շահերը եւ մանաւանդ պետական ներկայացուցիչին շատ կարեւոր դերը եւ ներդրումը այս ուղղութեամբ, որոշեցի ընդառաջել վերոյիշեալ փափաքներուն` շարունակելու եւ ամբողջացնելու սկսած աշխատանքս եւ կիսաւարտ ծրագիրները` պատասխանատուութեան խոր գիտակցութեամբ:

«Ա.».- Նախորդ հինգ տարիներուն ընթացքին կիպրահայ համայնքային կեանքի բարելաւման համար ի՞նչ ծրագիրներ ունէիք եւ անոնցմէ քանի՞ն կրցաք իրականացնել:

Վ. Մ.- Հիմնականին մէջ, ինչ որ ծրագրուած էր, աւելիով կատարուեցաւ: Պաշտօնավարութեանս սկզբնաւորութեան ստեղծեցի ներկայացուցիչի գրասենեակ` լիաժամ աշխատակազմով եւ «Լրատու»ի եռամսեայ հրատարակութեամբ, որդեգրուեցաւ թափանցիկ աշխատանքի դրութիւն: Քաղաքական գրասենեակս զբաղեցաւ գաղութին առնչուող զանազան ընդհանրական եւ անհատական հարցերով. միեւնոյն ատեն Հայաստանի Հանրապետութեան պատկան մարմիններու, անձնաւորութիւններու եւ դեսպանութեան պաշտօնական այցելութիւններու ընթացքին անոնց տրամադրութեան տակ դրուեցաւ գրասենեակին կարելիութիւնները:

Կրթական ոլորտին մէջ առաջին հերթին կարելի եղաւ «Նարեկ» վարժարաններու հոգաբարձական նոր կազմը նշանակել` ատակ եւ գործունեայ անձերէ բաղկացած, բարելաւելու համար դպրոցին կրթական մակարդակը: Մեր մատղաշ սերունդին մօտ հայրենիքին հանդէպ սէր ու կապուածութիւն արթնցնելու միտումով, «Նարեկ»ի բոլոր շրջանաւարտներուն համար իրագործուեցաւ 15-օրեայ կրթական պտոյտ` դէպի Հայաստան: Կիպրոսի համալսարանին մէջ սկսան հայոց լեզուի դասընթացքներ` հայերէն սորվիլ փափաքողներուն համար: Հետամուտ եղանք, որ պետական կրթական ծրագիրին մէջ ներառուի ընդհանրապէս հայութեան եւ մասնաւորաբար կիպրահայ գաղութին պատմականը եւ, վերջապէս, ճիգ չխնայեցինք` առաւելագոյն չափով կրթաթոշակներ ապահովելու մեր հայ ուսանողներուն:

Կիպրահայ երիտասարդութիւնը մեր կողմէ յատուկ ուշադրութեան արժանացաւ: Պատանիները եւ երիտասարդները իրարու մօտ բերելու համար կազմակերպուեցան զանազան դաստիարակչական դասախօսութիւններ եւ միջոցառումներ, իսկ հայ մարզիկներուն համար նիւթական պատկառելի գումար ապահովուեցաւ` մասնակցելու Երեւանի մէջ տեղի ունեցող վերջին համահայկական խաղերուն:

Նորագոյն հիմնական ծրագիրս, ինչպէս բոլորիդ ծանօթ է, հայկական մանկամսուրի մը ստեղծումն է: Այս հարցը յառաջացած հանգրուանի մէջ կը գտնուի եւ վերոյիշեալ հաստատութեան ստեղծման իրականացումը գոհացում պիտի տայ աշխատող ծնողներու կարիքներուն:

Լիտրա Փալասի մօտ գտնուող հին գերեզմանատան վիճակը հրատապ հարց մըն էր, որ անմիջական լուծումի կը կարօտէր:

Ներքին գործոց նախարարութենէն ապահովուեցաւ անհրաժեշտ գումարը, որուն շնորհիւ վերակառուցուեցաւ ու վերանորոգուեցաւ գերեզմանատունը: 2007-էն սկսեալ, Ազգային իշխանութեան հետ գործակցաբար, տարեկան դրութեամբ կազմակերպուեցաւ ուխտագնացութիւն դէպի Սուրբ Մակարայ վանք` պահանջատէր մնալով մեր կրօնական եւ մշակութային արժէք ներկայացնող կալուածներուն համար:

Ինչ կը վերաբերի Վիքթորիա փողոցին վրայ գտնուող Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ վերանորոգութեան, Եու. Էն. Տի. Փի.ի նախաձեռնութեամբ այս ծրագիրը ընթացքի մէջ է: Իսկ 1998-էն անփոփոխ մնացած մեր եկեղեցւոյ տարեկան պետական յատկացումը կարելի եղաւ զգալիօրէն բարձրացնել:

Շարունակելով` ուրախ եմ յայտնելու, թէ երկար տարիներու ձգձգումներէ ետք, 2007-ին կայացան թեմականի ընտրութիւնները` համաձայնութիւն գոյացնելով համերաշխական ցանկի մը շուրջ:

Յիշեմ նաեւ, թէ 2008-ին նախնական քայլեր առնուեցան կազմակերպելու Պաֆոսի հայութեան ազգային կեանքը:

Կիպրոս-Հայաստան կապերը ամրապնդելու եւ հայ մշակոյթը օտար հասարակութեան ծանօթացնելու նպատակով Կիպրոսի մէջ կազմակերպուեցան ձեռնարկներ, որոնց ընթացքին ելոյթ ունեցան հայրենի անուանի արուեստագէտներ: Մշակութային միջոցառումներուն գագաթնակէտը հանդիսացան անցեալ նոյեմբերին հանրածանօթ Արա Գէորգեանի եւ իր նուագախումբին աննախընթաց ելոյթները` հանրապետութեան յիսնամեակին նուիրուած: Այս բոլորին կողքին, շաբաթական դրութեամբ կազմակերպուեցաւ հայկական պարի անվճար ուսուցում` 6-12 տարեկան փոքրիկներու համար:

Կիպրահայութիւնը տեղացի ժողովուրդին առաւել ծանօթացնելու նպատակով նախաձեռնուեցաւ «Կիպրոսի հայ համայնքը» վաւերագրական ժապաւէնի պատրաստութեան, միեւնոյն ատեն յունատառ թերթերուն մէջ ամսական դրութեամբ հրատարակուեցան յօդուածներ, եւ իրականացաւ կիպրահայ համայնքի արդիական կայքէջը:

Քաղաքական բնագաւառին մէջ եւ պաշտօնի բերումով, Կիպրոսի եւ արտասահմանի մէջ մասնակցեցայ զանազան խորհրդաժողովներու եւ աջակցութիւնս բերի Կիպրոս կատարուած պաշտօնական բոլոր այցելութիւններուն` ի մասնաւորի նախագահներ Ռոպերթ Քոչարեանի եւ Սերժ Սարգսեանի պատմական այցելութիւններուն:

Մասնակցեցայ նաեւ նախագահ Տիմիթրիս Խրիստոֆիասի եւ խորհրդարանի նախագահ Մարիոս Կարոյեանի Հայաստան կատարած այցելութիւններուն:

Հովանաւորեցի նաեւ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի վերակազմակերպման աշխատանքները, որոնք վերջերս մեծ նուաճումներ արձանագրեցին:

Կապեր հաստատեցի Կիպրոսի Եւրոխորհրդարանի անդամներուն հետ եւ իբրեւ արդիւնք` ապահովեցի անոնց օժանդակութիւնը Եւրոխորհրդարանի արտաքին յարաբերութիւններու յանձնաժողովի նիստերուն` ի նպաստ հայկական կողմին:

Տեղական բոլոր կուսակցութիւններուն եւ Եւրոպական Խորհրուրդի պատուիրակութիւններուն հետ տարուած յարատեւ աշխատանքին իբրեւ արդիւնք` երկար տարիներէ ի վեր կրօնական փոքրամասնութիւններու ներկայացուցիչներու ունեցած սահմանափակ հանգամանքը նշանակալի բարելաւում արձանագրեց: Այս ձեռքբերումին պտուղները պիտի քաղենք յառաջիկայ տարիներուն, եթէ ճիշդ ձեւով օգտագործենք ստեղծուած առիթները:

Տեղին է յիշել, թէ կիպրական բանակի մէջ ծառայութեան գծով աշխատանք տարուեցաւ,  որ կիպրահայ զինուորները իրենց բնակավայրը համարուող քաղաքներուն մէջ ծառայեն:

Մարդասիրական գետնի վրայ, օժանդակութիւն տրուեցաւ մեր համայնքի անդամներուն, որպէսզի կարենան բնակարան ապահովել Կիպրոսի հողի զարգացման հիմնարկէն, ինչպէս նաեւ չմոռցանք հետամուտ ըլլալ` ապահովելու տարեցներու իրաւունքները:

Կը հաւատամ, որ յատկապէս կարողացայ յաջողցնել այն ծրագիրները, զորս նպատակ ունէի իրագործելու: Նկարագիրով այնպիսի անձ մըն եմ, որ կը նախընտրեմ քիչ բաներ խոստանալ եւ իրագործել, փոխանակ բազմաթիւ անիրագործելի խոստումներ տալու: Մայիս 2006-ի ընտրութիւններու նախօրեակին յայտարարած էի, թէ մեր գործունէութեան հիմնական երեք առանցքները պիտի ըլլային թափանցիկութիւնը, համերաշխութիւնը եւ արժանիքներու հիման վրայ կատարուող նշանակումները: Ընտրուելէ ետք, այս առանցքները հիմքը հանդիսացան տարած գործունէութեանս, որոնց խօսուն օրինակները ծանօթ են բոլորիդ:

Հ.- Կարելի՞ է գիտնալ, որ այս պաշտօնը ի՞նչ ազդեցութիւն ունեցած է ձեր անձնական կեանքին, ընտանիքին եւ գործին վրայ: Կրնա՞նք ենթադրել, որ նոյն եռանդով ու նոյն գործելակերպով պիտի շարունակէք նաեւ յաջորդ հնգամեակը:

Վ. Մ.- Բոլոր գործակիցներս եւ ընտանիքիս անդամները կրնան վկայել, թէ կեանքս մեծապէս փոխուած է մայիս 2006-էն ի վեր: Սակայն այս մէկը տեղի ունեցաւ ամենայն գիտակցութեամբ եւ անձնական համոզումով: Շատ լաւ գիտէի, թէ անձիս եւ ընտանիքիս տրամադրելիք ժամերէս պէտք է զոհեմ ծառայելու համար ազնիւ նպատակի մը` համայնքիս, ազգիս ու հայրենիքիս բարօրութեան եւ զարգացման համար,  առաւօտեան կանուխ ժամերէն մինչեւ գիշերուան ուշ ժամերը:

Գիտակցելով այս բոլորին, լրջութեամբ եւ անձնազոհութեամբ մօտեցայ այս պաշտօնին եւ պատրաստ եմ նոյն լրջութեամբ ու կորովով շարունակելու յաջորդ հնգամեակը:

Հ.- Ձեր կարծիքով ինչպիսի՞ վախճան կրնան ունենալ ներկայիս ընթացող կիպրական հարցի ուղղակի բանակցութիւնները եւ ի՞նչ նշանակութիւն կրնան ունենալ կիպրահայ համայնքին համար: Մեր համայնքը պատրա՞ստ է հաւանական փոփոխութիւնները դիմակայելու:

Վ. Մ.- Դժբախտաբար հորիզոնին վրայ չկան կիպրական հարցի անմիջական կամ մօտակայ ապագային լուծման շօշափելի նշաններ: Եթէ թրքական կողմը չփոխէ իր կարծր կեցուածքը, այս կացութիւնը չի կրնար փոխուիլ: Հաւանական լուծում մը կիպրահայ համայնքը զանազան նոր կացութիւններու առջեւ կրնայ դնել: Այս կացութիւնը դիմագրաւելու համար, իբրեւ համայնք, պէտք է պատրաստ ըլլանք օգտուելու մեզի տրուած առիթներէն եւ միաժամանակ շրջանցենք այնպիսի կացութիւններ, որոնք կրնան վնաս բերել մեր համայնքային կառոյցներուն եւ իրաւունքներուն: Այս կացութիւնը լաւագոյն ձեւով դիմագրաւելու համար անհրաժեշտ է սերտ գործակցութիւն` Ազգային իշխանութեան, համայնքային կազմակերպութիւններու եւ պետական ներկայացուցիչին միջեւ:

Share this Article
CATEGORIES