Կ’ԻՐԱԿԱՆԱՆԱՅ «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԱՌԱՆՑ ՀԱՅԵՐՈՒ» ՑԱՐԻ ՎԱՐՉԱՊԵՏ ԼՈՊԱՆՈՎԻ ՑԱՆԿՈՒԹԻՒՆԸ

Հայաստանի Հանրապետութենէն տեղի ունեցող արտագաղթը, որպէս ԱՂԷՏ, դարձած է միջազգային ուշադրութեան առարկայ: Ֆրանսական «Քուրիէ Էնթերնասիոնալ» շաբաթաթերթը կ’անդրադառնայ խնդրին` առանց լեզուագարութեան, ինչ որ մենք կ’ընենք, զգացական հայրենասիրութեան թելադրած ճապկումներով: Աւելի վատ` մարդորսութեան տուրք տալով, որ սփիւռքի տարածքին ախտ դարձած է, լրատուամիջոցներէն մինչեւ արուեստներ, եւ աւելի անդին:

«Քուրիէ Էնթերնասիոնալ» մեր մամուլէն եւ լրատուամիջոցներէն աւելի շեշտ կեցուածք կը ցուցաբերէ եւ կ’ահազանգէ. «Հայաստան, որ քսան տարիէ ի վեր չի դադրիր իր բնակիչներէն դատարկուելէ»… Թերթը յստակ խօսք կ’ըսէ. L՛Arménie, qui ne cesse de se vider de ses habitants… Ո՛չ պետութիւնը, ո՛չ քաղաքական ուժերը, ո՛չ մտաւորականութիւնը, ո՛չ լրատուամիջոցները «ազգային» վերաբերում չունեցան երեւոյթին եւ արտագաղթողներուն նկատմամբ: Թերթը չի խօսիր ներգաղթ-արտագաղթի մասին, երբ վերադարձողներուն համար ըսուեցաւ, որ անոնք «կը վերադառնային իրենց հայրենիքը»` արժեզրկելով եւ ծաղրանկարի վերածելով հայրենիքի ըմբռնումը…

Միշտ պէտք է յիշել Շաւարշ Միսաքեանը, յանդուգն, իրատես եւ հեռատես, որ աւելի քան կէս դար առաջ, ժամանակակիցներէս շատ աւելի, քաղաքական բարձրորակ գիտակցութեամբ կը յայտարարէր, որ ՀԱՅՐԵՆԻՔԸ ՊԱՆԴՈԿ ՉԷ… Այն օրերուն լսող չեղաւ, ներկայիս ո՞վ կը յիշէ, որ ԱՀԱԶԱՆԳՈՂ եղած էր: Այդ ահազանգը չէր առաջնորդած հայ քաղաքական միտքը եւ այսօր ալ չ’առաջնորդեր, տուրք կը տրուի գործնապաշտութեան եւ պատեհապաշտութեան:

«Քուրիէ Էնթերնասիոնալ» կը գրէ, որ ամէն տարի 60,000 հայեր կը մեկնին, հայկական աղբիւրներ ըսած էին 70,000: Ինչպէս մօտաւոր անցեալին, եւ դեռ այսօր ալ, շատեր կ’արդարացնեն իրենց աղէտ-արտագաղթը քաղաքական կամ այլ բնոյթի հալածանքներով: Այդ ի՜նչ երկիր ըլլալու է, որ վերանկախացումէն ետք հազարաւորներ քաղաքական հալածանքի թիրախ կը դարձնէ: Գիտենք, որ արտագաղթելու եւ ապաստան գտնելու համար բոլոր պատճառ-պատրուակները լաւ են, մանաւանդ` կ’ընդունուին:

Ոտքի քնացնող առասպել է, այս տուեալներու լոյսին տակ, Արցախի վերաբնակեցումը: Եթէ ամէն տարի 60,000 կամ 70,000 հայեր հաստատուած ըլլային Արցախ… այսօր նոր կացութիւն ստեղծուած կ’ըլլար: Կը խորհիմ, որ եթէ արտագաղթողները գրկաբաց ընդունած չըլլայինք, զանոնք ընդունած չըլլայինք մեր հաստատութիւններուն մէջ, այսինքն ունեցած ըլլայինք հայրենիքի պաշտպանութեան քաղաքականութիւն, թերեւս աղէտ-արտագաղթի հոսքը չէր կասեր, բայց կը նուազէր: Արտագաղթը աւելի վատ է, քան` սահմանին միւս կողմէն կրակող թշնամին, կրծող ցեց է: Երբ հայ թերթը, ծախուելու սիրոյն, կիսով կը դառնայ արեւելահայերէն, երբեմն ալ խորհրդահայ ուղղագրութեամբ, ո՞ր ազգային հեռանկարին կը ծառայէ: Նոյնն է պարագան բոլոր լրատուամիջոցներուն, նոյնիսկ` դպրոցներուն:

Վերջին իսկական ազգային ողբերգութիւնը, «Քուրիէ Էնթերնասիոնալ»ի նկարագրութեամբ, դէպի Ռուսիա նոր բնոյթով արտագաղթն է: Ի՞նչ կը գրէ թերթը. մշակուած է եւ կը գործադրուի «ռուսական կառավարութեան ծրագիրը ռուսախօս հայրենակիցներուն (միայն ընտանիքներուն) Ռուսիա հաստատուելու օժանդակութեան: Մասնակցելու համար այս ծրագրին, որ կը խոստանայ հատուցումներ, աշխատանք եւ բնակարան, Ռուսիոյ 24 շրջաններուն մէջ, կը բաւէ տիրապետել ռուսերէնի եւ Ռուսիան համարել հայրենիք», Pour participer au programme qui propose indemnités, travail et logement dans 24 régions de Russie, il suffit de maîtriser le russe et de considérer la Russie comme sa patrie: Այս նպատակով Հայաստանի մէջ հաստատուած են «միկրացիա»ի գրասենեակներ, եւ Հայաստանի իշխանութիւնները անտեղեակ չեն կրնար ըլլալ, հետեւաբար մեղսակից են Հայաստանի դատարկման: Ցոյցեր եւ բողոքներ եղած են, բայց չի կրնար կրկնուիլ Դաւիթի կռիւը Գողիաթի դէմ:

Հետաքրքրական պիտի ըլլար իմանալ, թէ ո՞ր կեդրոններուն մէջ հաստատուած են այդ «միկրացիա»ի գրասենեակները: Իսկ եթէ կան ազգային նշանակութեամբ կեդրոններ, որոնք իրենց դռները բացած են այդ «միկրացիա»ի աղէտին առջեւ, աներեւակայելի փերեզակութեամբ, անոնց ցանկը պէտք է հրապարակել, պէտք է խօսիլ, եւ հանրային կարծիքը առաջնորդողներ հաշիւ պէտք է տան իրենց լռութեան համար, եւ հաշիւ պահանջեն բոլոր անոնցմէ, որոնք մեղսակից են, նոյնիսկ` իրենց լռութեամբ:

Ի՞նչ պահանջելու եւ ի՞նչ ընելու համար պիտի աղմկենք… Ապրիլի խորհրդանշական օր մը… երբ հայեր նոր հայրենիք կ’ընդունին:

Յ. ՊԱԼԵԱՆ

5 մարտ 2011, Նուազի-լը-Կրան

 

Share this Article
CATEGORIES