ՈՉ ԹԷ ՍԿՈՒՏԵՂԵԱՆ ԱՆԿԱԽՈՒԹԻՒՆ, ԱՅԼ` ԶՈՀՈՂՈՒԹԵԱՆ ԵՒ ՅԱՂԹԱՆԱԿԻ ԱՐԴԱՐ ԻՐԱՒՈՒՆՔ

Անկախութիւնն ու ազատութիւնը կարգավիճակներ են, որոնց ձեռքբերման համար ընդհանրապէս սուղ գին կը պահանջուի: Այն ազգերն ու պետութիւնները, որոնք այդ կարգավիճակները ձրի կը ստանան, հակամէտ են զանոնք թերագնահատելով դիւրին կորսնցնելու: Այդպիսի պարագաներու անկախութեան եւ ազատութեան ինքնեկ բացարձակ արժէքներէն ոչինչ կը պակսի, այլ` խնդրոյ առարկայ ազգերուն կողմէ անոնց լիարժէք ընկալման բարոյահոգեբանական մթնոլորտն է, որ կը խաթարուի:

Միւս կողմէ, եթէ ժողովուրդ մը, հակառակ իր բազում զոհողութեանց, յումպէտս մսխէ իր արդար ձեռքբերումը, այդ վարմունքը կարելի է յիմարութենէն, անարժանութենէն մինչեւ ողբերգութիւն երկարող հազարումէկ ու հաւասարապէս ճշգրիտ որակումներով գնահատել:

Խորհրդային Միութիւն կոչեցեալ կայսրութեան փլուզումին իբրեւ անմիջական եւ մեքենայական արդիւնք, այդ բռնատիրական վարչակարգին տիրապետութեան տակ կքած «հանրապետութիւնները» յանկարծ իրենք զիրենք գտան այնպիսի վիճակի մը մէջ,  ուր անմիջական ու տրամաբանական միակ ընտրանքը անկախութեան հռչակումն էր:

Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութեան անկախութիւնը, սակայն, կարելի չէ տեղադրել վերոնշեալ «հանրապետութեանց» սկուտեղեան անկախութեանց շարքին, որովհետեւ Արցախի անկախութեան հռչակումը յաղթական պսակումը եղաւ գոյութենական պայքարի մը, որ յար եւ նման է Սարդարապատի, Բաշ Ապարանի եւ Ղարաքիլիսէի ճակատամարտերուն պսակումը եղող Հայաստանի անկախութեան հռչակման: Անոնք արդիւնք են փառապանծ յաղթանակի մը, որ կը յաջորդէր մեծ աղէտի մը. առաջինը` Հայոց ցեղասպանութեան, իսկ երկրորդը` Հայաստանը հարուածած աւերիչ երկրաշարժին:

Արցախի գոյապայքարը նաեւ Հայաստանը փրկեց սկուտեղեան անկախութեան տէր դարձած «եղբայրական հանրապետութեանց» կարգավիճակին մէջ յայտնուելէ: Ստալինեան կամայականութեան իբրեւ արդիւնք Հայաստանէն խլուած արծուեբոյնին պայքարը բնականաբար վերածուեցաւ նաեւ Հայաստանի գոյապայքարին: Աւելի՛ն. այդ պայքարին սփիւռքահայերու մասնակցութեամբ, անոր բագինին վրայ սփիւռքահայ կեանքերու զոհաբերումով, ինչպէս նաեւ սփիւռքի կողմէ տրամադրուած հազարումէկ օժանդակութեամբ, անիկա կերպարանափոխուելով վերածուեցաւ ամբողջ ազգի մը գոյութենական պայքարին:

Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութեան անկախութիւնը սկուտեղի վրայ չստացանք, անիկա մեր յաղթական պայքարի եւ քաջարի բազում զոհողութեանց պսակումն ու պտուղն է: Շարունակենք տէր կանգնիլ մեր արդար իրաւունքին: Փա՛ռք եւ պատիւ Արցախի 20-ամեայ անկախութիւնը կերտած եւ այդ անկախութեան պահպանման համար պայքարող հայ ժողովուրդին:

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ

Share this Article
CATEGORIES