Ի ՅՈՒՇ. ԸՆԿԵՐ ԽՈՐԷՆԸ

ՎՐԷԺ-ԱՐՄԷՆ

Դաշնակցական ընկեր մը կը բաժնուի մեզմէ այսօր. վաստակաւոր ընկեր մը:  Կեանքի օրէնքն է, եւ եկէք վարուինք այնպէս, որ այդ բաժանումը չօգտագործենք պարզապէս անոր բարեմասնութիւնները յիշելու, նոյնիսկ ըսելու իրեն` վարձքդ կատար, ու վերադառնալու մեր առօրեայ գործին, սեփական մտմտուքներուն ու զբաղումներուն: Վստահ եմ, որ ի՛նք` ընկ. Խորէն Մղտեսեանը պիտի չուզէր, որ այդպէս ընենք, ինք, որ կը խորշէր գովք ու գովեստ լսելէ, կը խուսափէր մեծարանքներէ: Եկէք` օգտուինք այս առիթէն ու այնպէս ընենք, որ ան շարունակէ ապրիլ մեզմէ իւրաքանչիւրին մէջ, որպէս ուսուցիչ, որպէս տիպար ազգային ու օրինակելի կուսակցական` մեզի ուղղութիւն տալու համար, մեզի տեւաբար յուշելու, թէ ինչպէ՛ս պէտք է ծառայենք ազգին:

Անշահախնդրօրէ՛ն, անտրտո՛ւնջ, անընդմէ՛ջ, սիրով ու գուրգուրանքով, խանդավառութեա՛մբ, ապրումի վերածելով կեանքի իւրաքանչիւր վայրկեանը, համակ նուիրումով` իր կարողութիւններն ու ուժերը ամբողջութեամբ դնելով ի սպաս հաւաքական բարօրութեան:

Այն աշխատանքները, որուն ձեռնարկած էր, կամ` որոնց բերած էր իր մասնակցութիւնը, միշտ յաջողութեամբ պսակուած էին շնորհիւ իր տքնաջան աշխատանքին, բծախնդրութեան, մանաւանդ` կազմակերպական տաղանդին, որով շատերը կը լծէր գործի` անոնց վստահութիւնը վայելելով իր հեզահամբոյր նկարագրով ու գործակցութիւնը ապահովելով իր յարատեւութեամբ ու համոզելու, սիրաշահելու կարողութեամբ:

Ի զուր չէ, որ առիթով մը, երբ իր թաղի այնքան սիրելի Թորգոմեան վարժարանը փակուելու վտանգին առջեւ կը գտնուէր, ու Ամերիկայի մէջ տեղ մը նախկին սաներ ու գործակիցներ հաւաքուած էի նիւթական կռուաններ գոյացնելու համար, հետեւեալ վկայութիւնը կը տրուէր իր մասին. «Պրն. Խորէն Մղտեսեան միայն ՏՆՕՐԷՆ չէ դպրոցին եւ բոլորիս համար. ան աշակերտներուն համար ԾՆՈՂ է, ծնողներուն համար` ՍՐՏԱԿԻՑ ԲԱՐԵԿԱՄ է, օգնող, հասնող, կարգադրող, ուսուցիչներուս համար` ՀԱՐԱԶԱՏ մը, քաջալերող, գնահատող, դժուարութիւնները իմաստուն կերպով հարթող: Բազմակողմանի կարողութիւններով օժտուած, կազմակերպական ձիրք ունեցող անձնաւորութիւն մըն է պրն. Մղտեսեան…«:

Ի զուր չէ, որ շուրջ կէս դար, իբրեւ դաստիարակ ու տնօրէն, իբրեւ վարչութեան մը կամ յանձնախումբի մը ատենապետ թէ լոկ անդամ, գործելէ ետք կրթական, մշակութային թէ ազգային-կուսակցական ասպարէզներէն ներս, երբ կը պատրաստուէր Լիբանանէն մեկնելու եւ գալ ու Քանատա` զաւակներուն մօտ հանգստեան կոչուելու, Հայաշէնի թաղական խորհուրդը ողջերթի իր խօսքին մէջ «այս բոլորը ձեզի կը պարտինք, սիրելի տնօրէն» կ՛ըսէին` ակնարկելով այն սիրոյն ու գուրգուրանքին, որ թաղեցիները սորված էին ցոյց տալ իրարու հանդէպ, թաղի՛ն հանդէպ, հայութեան ու հայ լեզուին ու մշակոյթին հանդէպ: Իր օրինակը չափազանց վարակիչ էր եղած, ու սերունդեր դաստիարակուած էին իր շունչին տակ` հաւատարիմ մնալու ազգային արժէքներուն:

Կարելի չէ իրարմէ անջատել Խորէն Մղտեսեանի գործունէութեան տարբեր բաժինները, որովհետեւ ինք կը գործէր որպէս իսկական ուխտեալ, մէկ օր զինուոր, միւս օր` վարժապետ, ինչպէս կը բնութագրէր դաշնակցականը` իր ուսուցիչներէն Նիկոլ Աղբալեան, կը գործէր սրտցաւութեամբ, մինչեւ վերջին շունչ նուիրումի պատրաստակամութեամբ:

Ահա ա՛յս տեսակ մարդու մը, ընկերոջ մը յիշատակին առջեւ խոնարհինք պահ մը:

 

(Դամբանական` խօսուած յանուն ՀՅԴ «Միհրան Փափազեան» կոմիտէին ու Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան, 17 օգոստոսին, Մոնրէալի Ս.Յակոբ առաջնորդանիստ եկեղեցւոյ մէջ)

 

Share this Article
CATEGORIES