ՄԱՄԼՈՅ 59-ՐԴ ԼՍԱՐԱՆ. ԳԱՐԵԳԻՆ ՉՈՒԳԱՍԸԶԵԱՆԻ ՊԱՏՐԱՍՏԱԾ` ԿՈՄԻՏԱՍ ՎԱՐԴԱՊԵՏԻ ԿԵԱՆՔԻՆ ՈՒ ԳՈՐԾԻՆ ՆՈՒԻՐՈՒԱԾ ԻՒՐԱՅԱՏՈՒԿ, ԱՐԴԻ ԵՒ ՄԱՏՉԵԼԻ ՍԿԱՒԱՌԱԿԻ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՄ

Լսարանին ներկաները

Կազմակերպութեամբ «Ազդակ»ին եւ «Փիւնիկ» հիմնադրամին, երէկ` երեքշաբթի, 4 հոկտեմբեր 2011-ին, երեկոյեան ժամը 7:00-ին, «Ազդակ»ի «Փիւնիկ» սրահին մէջ տեղի ունեցաւ «Ազդակ»ի մամլոյ 59-րդ լսարանը, որուն ընթացքին ներկայացուեցաւ «Կոմիտաս վարդապետ. կեանքն ու գործը» մալթիմիտիական սկաւառակը: Օրուան զեկուցաբերն էր հայրենի հանրածանօթ մտաւորական եւ գիտնական Գարեգին Չուգասըզեան:

Լսարանին բացման խօսքը արտասանեց դոկտ. Մովսէս Հերկելեան, որ ներկայացուց օրուան զեկուցաբերին հակիրճ կենսագրութիւնը: Ան ըսաւ, որ Գարեգին Չուգասըզեան 1997-ին վարած է Հայաստանի Հանրապետութեան տեղեկատուական եւ հրատարակչական նախարարութեան պաշտօնը: Անոր պաշտօնավարութեան շրջանին արբանեակի վրայ տեղադրուած է Հայաստանի առաջին պատկերասփիւռի կայանը:

Գարեգին Չուգասըզեան եւ դոկտ. Մովսէս Հերկելեան

Հերկելեան աւելցուց, որ Չուգասըզեան քսան տարի առաջ հիմնած է արդի արհեստագիտական միջոցառումները կիրարկող ընկերութիւն, որ մինչեւ այսօր կը գործէ: Խօսելով  մալթիմիտիա աշխատանքներուն մասին` Հերկելեան նշեց, որ, Կոմիտասի նուիրուած աշխատանքէն առաջ, Չուգասըզեան պատրաստած էր Արամ Խաչատուրեանի եւ Մեծ եղեռնին նուիրուած սկաւառակներ, որոնք արժանացած են միջազգային մրցանակներուն եւ հայ թէ օտար հասարակութեան գնահատանքին:

Ապա խօսք առաւ Գարեգին Չուգասըզեան, որ նշեց, թէ այս նախաձեռնութիւնը իրականացած է շնորհիւ «Ազդակ» օրաթերթին եւ «Փիւնիկ» մարդկային պաշարներու հիմնադրամին: Ան ըսաւ, որ անցեալին արհեստագիտութեան մաս կը կազմէր գիրքը, որ հետագային դարձաւ հայութեան մշակութային հարստութեան հիմնական առանցքը: Զարգացնելով իր մտածողութիւնը` ան աւելցուց, որ այսօրուան արհեստագիտական նորարարական միջոցներով իրականացած ծրագիրները վաղը պիտի հանդիսանան հայութեան մշակութային հարստութեան հիմքը, եւ այս առնչութեամբ այսօրուընէ պէտք է լաւապէս պատրաստուած ըլլալ:

Զեկուցաբերը ըսաւ, որ վեց տարի առաջ, ՄԱԿ-ի մալթիմիտիայի համաշխարհային մրցումին բերած է իր մասնակցութիւնը Արամ Խաչատուրեանի եւ Մեծ եղեռնի նուիրուած սկաւառակներով, որոնցմէ առաջինը հանդիսացած է գլխաւոր մրցանքի մրցանակակիրը, մինչ երկրորդը` առաջին տասնեակի մրցանքին, մաս կը կազմէր:

Գարեգին Չուգասըզեան նշեց, որ անսպասելի էր Մեծ եղեռնի սկաւառակին ձեռք բերած արդիւնքը, որուն մասին ՄԱԿ-ի նշեալ մրցանքին դատական կազմին անդամները նշեցին, որ մնայուն կերպով ենթարկուած են թրքական կողմի ճնշումներուն, որպէսզի խտասալիկը չստանայ իր արժանի գնահատականը եւ որպէսզի Հայոց ցեղասպանութեան հարցը այդտեղ չներկայացուի:

Ան յայտնեց, որ այս միջոցը ստացած էր քաղաքական նշանակութիւն, եւ այս քարոզչական խտասալիկը մրցումէն ետք ցուցադրուած է երեսուն երկիրներու մէջ, իբրեւ լաւագոյն գործ:

Խօսելով Կոմիտասի նուիրուած խտասալիկին մասին, ան ըսաւ, որ խտասալիկը կը կրէ երեք լեզուներ, եւ մալթիմիտիա ծրագիրին մէջ տեղադրուած են Կոմիտասի հետ առնչուած գրեթէ ամբողջական տեղեկութիւններ, ստեղծագործութիւններ, յուշեր, լուսանկարներ, տեսաերիզներ, վկայութիւններ, գրութիւններ, արխիւներ, փաստաթուղթեր, յետկոմիտասեան գործունէութիւն…

Չուգասըզեան շեշտեց, որ Կոմիտասի 3000 երգերէն փրկուած է միայն հազարը, եւ այդ հազարէն 250-ը կարելի եղած է հաւաքագրել եւ տեղադրել խտասալիկին մէջ: Ան ըսաւ. «Կոմիտասը ոչ միայն անցեալին ապրած է, այլեւ ներկայիս մեր մէջ կ՛ապրի ու պիտի ապրի»:

Յառաջիկայ ծրագիրներուն անդրադառնալով` Գարեգին Չուգասըզեան յայտնեց, որ Հայոց ցեղասպանութեան հարիւրամեակին առիթով կը ծրագրուի հաստատել Կոմիտասի տուն-թանգարանը, որովհետեւ ան իր ողջ եղած օրերուն անտուն էր եւ մինչեւ այսօր այդպէս կը մնայ:

Ան հաստատեց, որ այդ թանգարանը հիմնական արժէք կը ներկայացնէ եւ հայութեան համար պէտք է հանդիսանայ ուխտավայր մը, որովհետեւ Կոմիտասը մեր երաժշտութեան պահպանման հիմնական երաշխիքն է:

 

Share this Article
CATEGORIES