ՈՒՏԵԼԻՔՆԵՐԸ ՊԱՀԵՆՔ ՍԱՌՆԱՐԱՆԻՆ ՄԷՋ

Մենք գիտենք, թէ ուտելիքները աւելի երկար կը դիմանան, եթէ անոնք զով տեղ մը պահուին: Սակայն ինչպէ՞ս մեր տրամադրութեան տակ ունենալ, նոյնիսկ ամէնէն տաք ամիսներուն, միջավայր մը, որ անդադար 7-8 աստիճանէն ցած տաքութիւն մը կը պահէ:

Մինչեւ 19-րդ դարու կէսերուն միակ միջոցը լեռներէն սառոյց բերելն էր եւ զայն խորունկ հորերու մէջ պահել: Ապա մարդիկ գտան միջոցը պատրաստելու արուեստական սառոյց` եթերով. այս ձեւով, անոնք սկսան շինելու շոգեկառքի առաջին պաղ պահող վակոնները, եւ ապա նաւեր, որոնք օժտուած էին ուտելիքները թարմ պահելու կարելիութիւնը տուող դրութիւններով:

Սակայն դէպի առաջ մեծ քայլ մը առնուեցաւ 20-րդ դարու սկիզբը, երբ շուէտացի երկու  ճարտարագէտներ` Պլէյզըր, Վան Փլաթեն եւ Քարլ Մունթըրզ շինեցին ելեկտրականութեամբ բանող սառնարան մը: Անոնց գործիքին բանելու ձեւը հիմնուած էր գիտական շատ ծանօթ սկզբունքի մը վրայ. երբ հեղուկ մը կ՛անցնի շոգիի վիճակի, անիկա իր շուրջէն կը քաշէ տաքութիւնը եւ այս ձեւով ամէն ինչ կը պաղեցնէ այդ վայրին մէջ:

Հետեւաբար, սառնարանին մեքենան կը պարունակէ ճնշումի գործիք մը (քոմփրեսէօր), որ յատուկ ճնշումի մը տակ գտնուող հեղուկը կը ղրկէ սառնարանին ետեւը գտնուող խողովակներուն մէջ, եւ` շոգիացնող գործիք մը, որ հեղուկը կազի կը վերածէ` այս ձեւով քաշելով սառնարանին մէջի տաքութիւնը:

Սկիզբը, կը գործածուէին անուշադիր կամ ծծմբական թթուի նման հեղուկներ, սակայն ասոնք վտանգաւոր նիւթեր են: Այժմ կը գործածուի ֆրէոնը, որ ֆլուօրէ կազմուած է եւ ո՛չ թունաւոր, ո՛չ մաշեցնող եւ ո՛չ ալ այրող նիւթ մըն է. սակայն անիկա օդը կ՛ապականէ, որովհետեւ կը փճացնէ մթնոլորտին օզոնի խաւը:

 

ԱՆՀԱՒԱՏԱԼԻ, ԲԱՅՑ ԻՐԱ՛Ւ

  • Ջայլամը կրնայ նժոյգի մը չափ արագ վազել:
  • Շանաձուկերը գոյութիւն ունէին ծառերէն առաջ:
  • Մէկ թէյի դգալ (5 մլ) ծովու ջուրի մէջ գոյութիւն ունին հինգ միլիոն կենդանի մարմիններ:
  • Մօտաւորապէս 21 մարտէն մինչեւ 23 սեպտեմբեր արեւը բնաւ մար չի մտներ:
  • Կարգ մը որդեր կրնան մինչեւ 31 մեթր երկայնք ունենալ:
  • Աւելի քան 200 անձեր կրնան բաւել աշխարհի ամէնէն մեծ իկլուին մէջ:
  • Աստղանաւորդները մինչեւ 76 մմ կ՛երկարին անջրպետին մէջ:
  • Լուսնթագ կը կշռէ մեր արեւային դրութեան մէջի բոլոր մոլորակներուն միացեալ ծանրութեան կրկնապատիկը:
  • Գետաձիի մը շրթունքները մօտաւորապէս 0,6 մեթր լայնք ունին:

 

ԽՈՀԱԳԻՐ

ՊԱՆԱՆԱ ՊՐԵՏ ՊԱՆԱՆՈՎ

ԿԱՐԿԱՆԴԱԿ

Այս կարկանդակը պատրաստելը դիւրին է: Դուն կրնաս նաեւ այս կարկանդակէն հետդ դպրոց տանիլ` զբօսանքին ուտելու համար:

Պէտք ունիս (4-6- հոգիի համար).- 120 մլ ձէթի, 3 պանանի, 200 կրամ ալիւրի, 90 կրամ փոշի շաքարի, 3 ապուրի դգալ կաթի, 2 հաւկիթի, քիչ մը վանիլայի, 1,5 թէյի դգալ պէյքինկ փաուտըրի, պտղունց մը աղի:

Պատրաստութիւն

1.- Մեծ եւ խորունկ ամանի մը մէջ միասին խառնէ 12 մլ ձէթը եւ 90 կրամ փոշի շաքարը: Աւելցուր 2 հաւկիթները մը դարձեալ խառնէ:

2.- Պանանները կեղուէ եւ զանոնք պատառաքաղով մը  ճզմէ պնակի մը մէջ: Այս ճզմուած պանանները պարպէ խորունկ ամանին մէջ եւ խառնէ:

3.- Չափահասէ մը խնդրէ, որ փուռը վառէ 180 աստիճանի վրայ:

4.- Ուրիշ խորունկ ամանի մը մէջ միասին խառնէ 200 կրամ ալիւրը, 1,5 թէյի դգալ պէյքինկ փաուտըրը եւ աղը:

5.- Այս խառնուրդը պարպէ առաջին ամանին մէջի խառնուրդին վրայ եւ լաւ մը խառնէ: Աւելցուր 3 ապուրի դգալ կաթը: Լա՛ւ խառնէ:

6.- Փուռի յատուկ քառանկիւն ափսէի մը մէջ կարագ քսէ եւ ալիւր սրսկէ եւ ապա խմորը մէջը պարպէ: Զայն փուռին մէջ եփէ 50 վայրկեան:

7.- Պանանա պրետը կ՛ուտուի թէ՛ տաք, թէ՛ ալ պաղ:

Եփելէ առաջ խմորին մէջ կրնաս աւելցնել 50 կրամ մանրուած ընկոյզ, կաղին կամ նուշ:

 

«ԱՐՈՒԵՍՏԱԿԱՆ» ՊԱՂԸ

ՀԻՆ ԺԱՄԱՆԱԿՆԵՐՈՒՆ

Հին ժամանակներուն արդէն մարդիկ գիտէին, թէ ուտելիքները աւելի երկար կը դիմանան, եթէ անոնք զով տեղ մը պահուին: Այս ձեւով, օրինակի համար, յոյները եւ հռոմէացիները սառոյց եւ ձիւն կը հաւաքէին ձմրան ընթացքին, զանոնք խորունկ հորերու մէջ կը դիզէին եւ յարդով լաւ մը կը ծածկէին, որպէսզի ան երկար ժամանակ դիմանայ, նախընտրաբար` մինչեւ ամառ:

Այս տեսակի հորեր կը գործածուէին նաեւ բնիկ հնդիկներուն կողմէ, Փերուի մէջ, սպանացի նուաճողներու ժամանումէն առաջ: Նման դրութիւններ տարածուած էին նաեւ Եւրոպայի  հիւսիսային երկիրներուն մէջ, մինչեւ 20-րդ դարու սկիզբը:

 

ԳԻՐՔԵՐՈՒ ՀԱՒԱՔԱԾՈՅ

Աշխարհի ամէնէն հարուստ գրադարանը կը գտնուի Ուաշինկթըն, Միացեալ Նահանգներու մէջ: Անիկա կը պարունակէ աւելի քան 33 միլիոն գիրք:

 

ՄԱՐԴԱՄԵՔԵՆԱՆԵՐ

Ճափոնի կամ Հարաւային Քորէայի մէջ մարդամեքենաները սկսած են մուտք գործել դասարաններ: Միշտ աւելի կատարելագործուած այս նոր մեքենաները ուսուցիչներուն կարգ մը աշխատանքները կը կատարեն: Արդեօ՞ք անոնք օր մը վերջնականապէս պիտի փոխարինեն ուսուցիչները:

 

ԳԻՏԷԻՐ, ԹԷ…

Ամէն տարի մենք մէկ միլիառ թոն ուտելիք կը  վատնենք աշխարհին մէջ:

 

ԱՇԽԱՐՀԻ ԲՆԱԿՉՈՒԹԻՒՆԸ

Քիչ մը սեղմուելով` աշխարհի բոլոր բնակիչները կրնան քով-քովի կենալով բաւել Աւստրալիոյ մէջ:

 

ՈՒՐԿԷ՞ ԿՈՒ ԳԱՅ ՀՈՎԸ

Հասարակացին եւ բեւեռներուն միջեւ ջերմաստիճանի տարբերութեան գոյութեան պատճառով է, որ հովերը կը յառաջանան:

Երկրագունդին վրայ, հասարակացի տաք շրջանին մէջ, տաք օդը կը բարձրանայ մթնոլորտին մէջ: Անոր տեղը անմիջապէս կ՛առնէ բեւեռային սառած շրջաններուն մէջ կազմուած աւելի ցուրտ օդ մը: Ասկէ կը յառաջանան օդի հոսանքներ` ամբողջ մոլորակին վրայ. անոնք հովերն են:

 

ՄՏԱԾԵՆՔ

ԱՆՏԱՌԻՆ ՄԷՋ ԿՈՐՍՈՒԱԾ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Տախտակին մէջի աստղը կը նշէ անտառին մէջ այն վայրը, ուր դուն կորսուեցար: Կէտաւոր գիծը քեզի ցոյց կու տայ ինչպէ՛ս շրջիլ տախտակին մէջ եւ ծայրը հասնիլ միայն զոյգ թիւ պարունակող տուփիկներուն վրայէն անցնելով:

Կրնա՞ս գտնել դէպի դուրս տանող ճամբայ մը` միայն անզոյգ թիւեր պարունակող տուփիկներուն վրայէն անցնելով:

Կրնաս դէպի վեր կամ դէպի վար, աջ կամ ձախ եւ շեղակի յառաջանալ:

ՊԱՏԱՍԽԱՆԸ ՎԵՐՋԱՒՈՐՈՒԹԵԱՆ

 

ԺԱՄԱՆՑ

 

Կրնա՞ս գտնել երկու պատկերներուն միջեւ գոյութիւն ունեցող 10 տարբերութիւնները:

Ո՞ր ճամբան կը հասցնէ կախարդական թաշկինակին:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Կրնա՞ս գտնել տղուն համապատասխանող շուքը:

 

 

 

 

 

 

 

Կրնա՞ս ամբողջացնել տախտակը` իւրաքանչիւր շարքեր, սիւնակի եւ 6 տուփիկով մանր տախտակին մէջ զետեղելով 6 տարբեր նկարները:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Կրնա՞ս գտնել վզկապին հասցնող ճամբան:

 

 

 

 

 

 

 

 

ՊԱՏԱՍԽԱՆ

3 – 1 – 7 – 9 – 5

Պատրաստեց՝ ՇՈՂԻԿ ՏԷՐ ՂՈՒԿԱՍԵԱՆ

Share this Article
CATEGORIES