Ի՞ՆՉ ԿԸ ՄՏԱԾԷ… ԹՈՒՐՔԸ

Ստորեւ լոյս ընծայուած յօդուածին երկար-բարակ «գլխարկ» մը որոճալու ատեն, յանկարծ հայեացքս կեդրոնացաւ այս շարքի «Ի՞նչ կը մտածէ միւս թուրքը» ընդհանուր խորագիրին վրայ:

Այս ընդհանուր խորագիրը որդեգրուած է ինծի համար շատ յարգելի անձի մը կողմէ, ժամանակի ընթացքին նաեւ դարձաւ իմ ու «Ազդակ»-ի սիրելի բարեկամը, այդ անձին առաջարկով:

Թող ներէ մեր սիրելի բարեկամը, բայց այս յօդուածին «միւս» բառը խոտոր կը համեմատի:

Թէ` ինչո՞ւ այդ «միւսը» դուրս չձգեցինք շարքի խորագիրէն, որովհետեւ առաջին հերթին կը յարգենք այդ շարքեը անշահախնդիր նուիրումով շարունակող «Ազդակ»-ի բարեկամը, ապա` պահպանելու շարքի շրջագիծը:

«Աւելի պարկեշտ է ան, որ սխալ բան կ՛ընէ ճիշդ պատճառին համար, քան ան, որ ճիշդ բան կ՛ընէ սխալ պատճառին համար», ըսած է Սքոթ Ֆուլմըր:

Յօդուածագիրը կը մերժէ Թուրքիա աշխատող հայաստանցիներուն հետ վատ վերաբերիլ, դուրս դնել զանոնք եւ կ՛առաջարկէ առաւելագոյն տիրութիւններ եւ լաւագոյն պայմաններ շնորհել անոնց, բայց ինչո՞ւ: Ան կը քննադատէ Երեւանի հետ ստորագրուած արձանագրութիւններու սառեցումը եւ կը պահանջէ վերակենդանացնել զանոնք, բայց ինչո՞ւ:

Շահեկան յօդուած մըն է, որ կը վերահաստատէ, որ ինչպէ՞ս կը մտածէ թուրքը, Զոհրապներուն սիրալիր ժպտացող Թալէաթ թուրքը…

Ճ.

Ի՞ՆՉ ԿԸ ՄՏԱԾԷ ՄԻՒՍ ԹՈՒՐՔԸ

ՀԱՅԵՐԸ ՀԻՄԱ ՄԵ՛Զ ԿԸ ՏԱՐԱԳՐԵՆ…

Ցեղասպանութեան պնդումներուն մէջ, հայեր հետզհետէ կը մօտենան գործի աւարտին: Հարիւր տարիէ ի վեր, առանց զզուելու եւ ձանձրանալու, շատ յաջող կերպով եւ մրջիւնի մը աշխատասիրութեամբ իրենց պնդումները ընդունելի դարձուցին աշխարհին: Մինչ անոնք իրենց ապրածներն ու ցաւերը կը պատմէին, մենք, նոյնիսկ մե՛ր միջեւ չքննարկեցինք պատահածները: Մեր գլուխը խրեցինք աւազին մէջ եւ հասանք այս օրերուն: Պնդումներուն դէմ չկրցանք համոզիչ պատասխաններ տալ եւ դատը կորսնցուցինք:

Բնաւ չենք անդրադառնար սակայն, որ հայեր մեզ կը տարագրեն:

Այս անգամ անո՛նք են, որ մեզ հանած են աքսորի:

Միջազգային հանրային կարծիքին առջեւ անոնք մեզ շարած են կարգի եւ կը ստիպեն, որ քալենք: Հարիւր տարի առաջ մեր ըրածը հիմա տարբեր ձեւով անոնք մեր վրայ կը գործադրեն: Ո՛ր մէկ երկրին խորհրդարանին առջեւէն որ անցնելու ըլլանք, մեր գլուխը կախ է, որովհետեւ պիտակաւորուած ենք որպէս «Ցեղասպանութեան յանցագործ»:

Ամէն անգամ, երբ մեր երեսին զարնուի այս պիտակաւորումը, կը բարկանանք, կը զայրանանք, բայց քիչ անց հանդարտելով` կը մոռնանք ամէն ինչ, կարծես ոչինչ պատահած էր: Թերեւս ալ մոռնալ է մեր ուզածը: Մինչդեռ մեր տեսնել  չուզած տեղահանութեան կարաւանը կը շարունակէ իր երթը եւ գլխաւոր կանգառին պիտի հասնի 2015-ին: Ըստ հայերուն, վերջակէտը դրուած պիտի ըլլայ Ցեղասպանութեան հարիւրերորդ տարեդարձին:

Ներկայիս 19 երկիրներու խորհրդարաններու կողմէ ընդունուած Ցեղասպանութեան պնդումները, պիտի անցնին, նաեւ ամերիկեան Քոնկրեսէն, որ ամէնէն կարեւորն է: Մնացեալները, շատ աւելի դիւրաւ պիտի հետեւին: Պիտի տեսնենք` Ֆրանսայի հետ կռիւն ալ որոշ ժամանակ մը ետք պիտի մոռցուի: Օրակարգի խնդիրները պիտի փոխուին եւ տարբեր նիւթերու մէջ պիտի մխրճուինք:

Այն կէտին, ուր հասած ենք, անկարելի է այլեւս գիրք գրելով կամ վաւերագրական ժապաւէն պատրաստելով արգելք հանդիսանալ  գործընթացին: Ասկէ ետք կա՛մ միջազգային հանրային կարծիքը շփոթեցնող եւ հայկական  պնդումներուն վրայ, տարակուսանք յառաջացնող խիզախ քայլեր առնելու ենք եւ կամ ցեղասպանութեամբ արատաւորուիլը «աչք առնելով` զայն կանխելու ծրագիրներ մշակելու ենք:

Հիմա զիս ամէնէն շատ հետաքրքրողը այն է, թէ արդեօ՞ք Անգարայի մէջ կամզուած է խմբակ մը, որ միջին եւ երկար ժամկէտի ծրագրաւորում եւ պատրաստութիւն կը տեսնէ այս հարցին կապակցութեամբ: Եթէ գոյութիւն ունի, թէ՛ պիտի զարմանամ եւ թէ՛ պիտի ուրախանամ. եթէ չկայ, բնաւ պիտի չզարմանամ. «Ճիշդ մեզի վայել կեցուածք» պիտի ըսեմ եւ վիզս կախեմ ճակատագրիս առջեւ: Սակայն հետագային, երբ դարձեալ աղմուկ եւ պոռչտուքներ սկսին, մէկ կողմ դնելով օտարները, նոյնիսկ ե՛ս պիտի չհաւատամ:

Գալով հայերուն, թէ՛ մեզ աշխարհին առջեւ կը ցուցադրեն որպէս ցեղասպանութեան յանցագործներ, եւ թէ՛ կը ստիպեն, որ շարունակենք մեր պարտադիր տեղահանութեան երթը:

ԹՈՒՐՔԻՈՅ ՄԷՋ 70 ՀԱԶԱՐ ՓԱԽՍՏԱԿԱՆ ՀԱՅԵՐՈՒՆ
ԳՈՐԾ ՀԱՅԹԱՅԹԵՑԷՔ, ՅԵՏՈՅ ՏԵՍԷՔ…

Ընդհանուր առմամբ, ծագած խնդիրները փոխանակ խելամտօրէն լուծելու, կ՛աշխատինք մեր դէմ ելած պատերը քանդել: Այսպէս եղած է միշտ, եւ չենք կրցած ձերբազատիլ այս սովորութենէն:

Ահաւասիկ` վերջին օրինակը:

Հայոց ցեղասպանութեան պնդումներուն դէմ դնելու համար սպառնալիքներ կը տեղացնենք` առանց գիտնալու, թէ անոնց քանի՞ տոկոսը պիտի կարենանք իրականացնել: Կարծր խօսքեր դուրս կու տանք: Մեզմէ ոմանք կ՛առաջարկեն հայաստանցի 70 հազարի հասնող փախստականները երկրէն դուրս դնել, այսպիսով, կը մտածեն, թէ պատժած կ՛ըլլան Հայաստանը, իսկ արտաքսուածները կը մեղադրեն Երեւանը: Իմ առաջարկս ճիշդ հակառակն է: Ես կ՛ըսեմ, որ փոխանակ ժխտական մօտենալու` դրական մօտենանք: Եօթանասուն հազար վիզը կախ մարդոց երկրէն դուրս դրուիլը մեզի շատ մեծ վնաս պիտի հասցնէ, որովհետեւ մարդիկ պիտի ըսեն` «ահաւասիկ այսպէս անգութ եւ թուրքերը». փոխարէնը, եկէք` տէր դառնանք անոնց. այս մարդիկը հոս եկած են, որովհետեւ կեանքի պայքար կը մղեն, հեռու` իրենց տուներէն: Եթէ իսկապէս մեզի ի նպաստ լոպի կ՛ուզենք ստեղծել, այս մարդոց բազմաթիւ մուտքի վիզաներ տանք. աշխատանքի արտօնութիւն շնորհենք, նոյնիսկ քաղաքացիութիւն տանք դիմողին եւ այն ժամանակ տեսէք, թէ ինչպիսի՛ բան է լոպիի աշխատանքը:

Մեր գործը շատ կը դիւրանայ, եթէ մեր գլուխը քիչ մը դրական մօտեցումով աշխատցնենք:

ԵԿՈՒՐ ԵՒ ՄՈՄՈՎ ՄԻ՛ ՓՆՏՌԵՐ ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹԻՒՆՆԵՐԸ…

Զուիցերիոյ համադաշնակցութեան նախագահ եւ արտաքին գործոց նախարար Մ. Փալմի-Ռէյ երէկ շատ իմաստալից ճառ մը արտասանեց թուրք դիւանագէտներուն առջեւ. այս տիկինը շատ մեծ ջանք թափած եւ նեցուկ կանգնած էր Թուրքիոյ եւ Հայաստանի միջեւ ստորագրուած արձանագրութիւններուն յաջողութեան համար, որմէ, սակայն, մենք ստիպողաբար հրաժարեցանք Ազրպէյճանի խիստ հակազդեցութեան պատճառով. իրեն ուղղուած հրաւէրը, ճիշդ ալ, իր թափած ջանքերուն իբրեւ գնահատանք էր:

Հոս կ՛ուզեմ յիշեցնել այն փաստը, որ մոմով սկսած ենք փնտռել սառեցուած արձանագրութիւնները. այսօր, եթէ այդ արձանագրութիւնները գործադրութեան դրուած ըլլային, ո՛չ ֆրանսական խորհրդարանէն այսպիսի օրէնք մը կ՛անցնէր, ո՛չ ալ ամերիկեան Քոնկրեսը Ցեղասպանութեան բանաձեւը օրակարգի նիւթ կը դարձնէր:

Ըստ իս, մեր փախցուցած մեծագոյն առիթն էր:

Մեր ազերի բարեկամներուն սիրոյն ետքայլ ըրինք:

Եթէ Թուրքիան չի փափաքիր չորս ճակատներու վրայ պատերազմիլ եւ չ՛ուզեր Արեւմուտքին եւ իր միջեւ պատուար մը քաշել, ելքի միակ ճամբան այս արձանագրութիւնները վերակենդանացնելով պիտի ըլլայ:

ՄԵՀՄԵԹ ԱԼԻ ՊԻՐԱՆՏ
«Միլլիյէթ»

Հայացուց
Գ. Կ.

27 դեկտեմբեր, 2010

Share this Article
CATEGORIES