ՖՐԱՆՍԱՅԻ ԾԵՐԱԿՈՅՏԻՆ ԿՈՂՄԷ ՀԱՅՈՑ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹԵԱՆ ԺԽՏՈՒՄԸ ՔՐԷԱԿԱՆԱՑՆՈՂ ՕՐԻՆԱԳԻԾԻ ԸՆԴՈՒՆՈՒՄԸ ՈՂՋՈՒՆՈՂ ՁԵՌՆԱՐԿ

24 յունուարի առաւօտեան Հայ կաթողիկէ Մեսրոպեան բարձրագոյն վարժարանին մէջ տօնական տրամադրութիւն կը տիրէր նախորդ օր Ֆրանսայի ծերակոյտին կողմէ Հայոց ցեղասպանութեան ժխտումը քրէականացնող օրինագիծի ընդունման առիթով:

Առաւօտեան ժամը 10:00-ին վարժարանի շրջափակին մէջ բարձրացուեցաւ Ֆրանսայի պետական դրօշը` պետական քայլերգի հնչիւններուն ներքեւ: Այնուհետեւ խօսք առաւ վարժարանի արտադասարանային ծրագիրներու պատասխանատու Կարինէ Թաշճեան, որ այս որոշումին եւ անոր որդեգրման մասին մանրամասնութիւններ ներկայացուց: Ապա խօսք առաւ վարժարանի երկրորդական բաժինի աշակերտ Մարինէ Հալաճեան, որ ըսաւ, թէ կարելի չէ արեւը ցեխով ծածկել: Կարելի չէ իրականութիւնը քողարկել: Կարելի չէ արդարութեան դէմ լռութեան պատ հիւսել: Ուշ կամ կանուխ իրականութիւնը երեւան կու գայ, ճշմարտութիւնը կը բացայայտուի եւ յանցաւորը կը դատապարտուի ու կը ստանայ իր արդար պատիժը: Իր խօսքի աւարտին Հալաճեան իր դպրոցակիցներուն անունով ուրախութիւն եւ երախտագիտութիւն յայտնեց այս որոշումին համար` նշելով, որ այս յաղթանակը հայութեան պանծալի պատմութեան էջերուն մէջ բացաւ նոր, փայլուն եւ պանծալի էջ մը, որուն յաջորդող էջերը պէտք է զարդարուին հայութեան դատին ամբողջական լուծումով եւ ճանաչումին ընդմէջէն Հայոց ցեղասպանութեան հատուցումով:

Այնուհետեւ, Ֆրանսայէն ուղիղ կապով Փարիզի Հայ կաթողիկէ Ս. Խաչ եկեղեցւոյ ժողովրդապետ Գէորգ վրդ. Ասատուրեան, իր վկայութիւնը փոխանցեց 23 յունուարի իրադարձութիւններուն մասին: Ան նշեց, որ պատմական յաղթանակ էր այս օրինագիծին ընդունումը` աւելցնելով, որ երբ ֆրանսացի լրագրող մը իրեն մօտենալով հարց տուած է, թէ ինչո՞ւ այսքան հայեր եկած են այս հրապարակը, վարդապետը նշած է, որ այս բոլոր անձերը կ՛աշխատին, որպէսզի մեզի` հայերուս պատիւ եւ յաղթանակ բերեն, որպէսզի նման նուաճումներ կերտեն: Վարդապետը յատուկ կերպով անդրադարձաւ ծերակոյտի շէնքին առջեւ հաւաքուածներուն կարգին եղող ծերունիներուն, որոնց շնորհիւ հայութիւնը չի մեռնիր: «Երբ ուրախ լուրը առինք, բոլորը պոռացին` «Յաղթեցի՜նք», «Կեցցէ՛ Ֆրանսան» եւ բոլորը երգեցին Մարսեյեզը, իսկ երբ ֆրանսահայ յայտնի երգիչ Վիգէն Դարբինեան երգեց «Զարթիր Լաօ»-ն, բոլորս ալ ձայնակցեցանք իրեն», յայտնեց Գէորգ վարդապետ, որ կոչ ուղղեց աշակերտներուն ըլլալու հայութեան արդար դատին պաշտպանները:

Այնուհետեւ խօսքը տրուեցաւ հիւր պատգամախօսին` «Վանայ ձայն» ձայնասփիւռի կայանի տնօրէն Աւօ Կիտանեանին, որ ըսաւ. «Այսօրուան Եւրոպայի հզօրագոյն երկիրներէն` Ֆրանսան իր բոլոր քաղաքական, տնտեսական, ընկերային, առեւտրական շահերը վտանգելու գնով որոշեց հայ ժողովուրդի իրաւունքի հաշուոյն արդարութիւն կայացնել: Հայ ժողովուրդը եթէ չըլլար պարկեշտ եւ իր իրաւունքները քաջ գիտցող ու յարգող ժողովուրդ, այս օրինագիծը պիտի չընդունուէր»:

Դարձեալ Ֆրանսայէն ուղիղ կապով իր վկայութիւնը փոխանցեց Ֆրանսայի Հայ դատի գրասենեակի տնօրէն Հրաչ Վարժապետեան, որ ըսաւ. «Այս յաղթանակը ամբողջ հայութեան յաղթանակն էր: Բոլորիս աշխատանքը պէտք է միացնենք, որպէսզի նմանօրինակ յաղթանակներ շարունակուին նաեւ այլ երկիրներու մէջ: Այս յաղթանակը ամէնէն առաջ կ՛երթայ մեր անմեղ նահատակներուն, երկրորդ` կ՛երթայ մեր բոլոր այն նահատակներուն, որոնք Հայ դատի լուծման համար իրենց կեանքը տուին, երրորդ` այն բոլոր երախտաւորներուն, որոնք Հայ դատին համար աշխատանք տարին, բայց այսօր մեզի հետ չեն: Իմ ամբողջ յոյսս եւ հաւատքս նոր սերունդին վրայ է, երիտասարդութեան, ուսանողութեան վրայ է: Մենք պէտք ունինք զարգացած ուսանողութեան, որովհետեւ այսօր պայքարը փոխադրուած է զարգացման դաշտ: Մենք պէտք ունինք ձեզի պէս երիտասարդութեան, որովհետեւ Ֆրանսայի մէջ յաղթանակը հայկական պահանջատիրութեան գործընթացի մէկ մասնիկն է, եւ այս պայքարը տակաւին երկար է: Մեր վճռակամութեամբ եւ Ֆրանսայի նման արդար երկիրներու զօրակցութեամբ է, որ նորանոր յաղթանակներ պիտի ունենանք»:

Փակման խօսքով հանդէս եկաւ վարժարանի տնօրէն Կրեկուար Գալուստ: Ան ըսաւ. «Սիրելի՛ աշակերտներ, հայ ազգի ապագան դուք էք: Դուք, վաղուան երիտասարդները, ձեր կարգին ձեր ապագայ սերունդներուն ունիք փոխանցելիք պատգամ մը: Այնքան ատեն որ թուրքը, այսօրուան էրտողանները` հարազատ ժառանգորդները Աթաթուրքին, Ճեմալ փաշային, քողարկուած քաղաքակիրթ բառին տակ կը պղծեն պատմական իրականութիւնը, մենք պիտի պայքարինք քաղաքակրթօրէն, զարգացման ճամբով` հասնելու արդարութեան վերջնական յաղթանակին: Ասիկա մեր նահատակներուն կտակն է մեզի: Մենք պատիւ ունեցող, քաղաքակիրթ ժողովուրդ ենք: Մենք` մեսրոպեանցիներս, կոչ կ՛ուղղենք լիբանանահայութեան. մենք պատրաստ ենք բոլորս միասնաբար ուղղուելու դէպի ֆրանսական դեսպանատուն, ըսելու միայն մէկ բան. «Շնորհակալութի՛ւն Ֆրանսային»:

Ձեռնարկի աւարտին խօսք առնելով` Լիբանանի Հայ կաթողիկէ վարժարաններու տնօրէններու խորհուրդի նախագահ Յովհաննէս եպս. Թէյրուզեան ըսաւ. «Այսօր շնորհակալութիւն կը յայտնենք Ֆրանսայի ժողովուրդին այս քաջ քայլին համար: Սակայն մեր ծարաւը տակաւին չէ յագեցած: Տակաւին կ՛ուզենք ազատ, անկախ Հայաստանը ամբողջական տեսնել, ուր պիտի հաւաքուինք բոլորս: Մեր աղօթքները ապարդիւն չէին: Յուսանք, որ օր մըն ալ կը ստանանք մեր աղօթքներուն ամբողջական պատասխանը: Հայ ազգը ապրող ազգ է, երբեք չի մեռնիր»: Այնուհետեւ գերապայծառը Տէրունական աղօթքով փակեց ձեռնարկը:

 

Share this Article
CATEGORIES