Նշմար. Ժապաւէննե՞ր… Թէ՞ Ախտերիզներ

ՅԱՐՈՒԹ ՃԵՆԱՆԵԱՆ

Թող ներեն ինծի հայագէտներ-բառագէտները` հայերէն այս բառին համար` «ախտերիզ», որ պիտի նշանակէ պատկերասփիւռներու պաստառներուն վրայ երեւցող այն տեսարանները, որոնք պարզ կամ գծանկար (քարթունզ) անուան տակ իբրեւ նորութիւն կը բերեն կամ գիտական-երեւակայական պատմութիւններ կը հիւսեն այնքան պժգալի եւ նողկալի պատկերներով, որ շատ անգամ ոճիրներու եւ վախազդու դէմքերով այլ մոլորակներէ եկած էակներ ըլլալը հաւատացնել կ՛ուզեն կարծէք:

Այդ ախտերիզները դիտելով` կը տեսնէք, որ մարդկութեան տրամաբանութիւնը եւ ճաշակը այնքան վատթարացումի եւ մակարդակի անկման կ՛ուզեն տանիլ, որ այդպիսի գաղափարներ եւ տեսարաններ պատրաստելու եւ ցուցադրելու համար միլիոններ կը ծախսեն ու ժամանակ կը տրամադրեն, իսկ ժապաւէն արտադրող ընկերութիւնները համայն աշխարհին կը տարածեն զանոնք:

Դժբախտաբար վերոյիշեալ ժապաւէններու շարքին տիրական են առաւելաբար մանուկներուն եւ պատանիներուն յատուկները. անոնք կը սպասեն այս ժապաւէններուն սփռուող ժամերուն` մոլի դառնալով անոնց: Կան նաեւ նման ժապաւէններ Սի. Տի.ներու վրայ արձանագրած եւ ծախող խանութները, որոնք խճողուած կ՛ըլլան զիրար հրմշտկող եւ պահանջող յաճախորդներով, պատերազմի ատեն հաց սպասողներու նման: Կան պատանիներ ալ, որոնք իրենց անձնական հեռաձայնին վրայ կ՛արձանագրեն եւ իրարու դիտել կու տան կամ կը փոխանցեն հպարտօրէն:

Յիրաւի պէտք է մեղքնալ այդ ոչխարամիտ կամ պարզամիտ անձերուն` մեծ կամ փոքր, որոնք կ՛ուզեն այդ ախտերիզները դիտել կամ գնել ու դրամ վճարել անոնց համար. արդեօք պահ մը կը մտածե՞ն, թէ ի՛նչ օգուտ կամ նպատակ ունին անոնք: Աւելի արդիւնաւոր կ՛ըլլար ժամանակ տալ իրենց նախասիրած ազնուացնող զբաղումի մը, արժէքաւոր այցելութեան մը. կամ դպրոցականներու պարագային` դաս պատրաստելու, քան թէ այդ ախտերիզները դիտելով` իրենց մտային եւ հոգեկան յիշողութեան վրայ տպաւորել միայն տգեղ եւ անճոռնի տեսարաններու շարանը, որ մանաւանդ նոր սերունդին երեւակայութիւնը կը խանգարէ ու զանոնք ախտավարակ կը դարձնեն` իբրեւ նորութիւն:

Այս պարագային այս «ժապաւէնները» արտադրող անձերը եւ ընկերութիւնները չեն միայն յանցաւորները, այլ նաեւ` զանոնք ստացողները եւ իրենց կայաններուն վրայ ցուցադրողները, իսկ դիտողները` միամիտ չափահասներ եւ մանուկները, կ՛ըլլան զոհերը միջազգային չարամիտ կազմակերպութիւններուն, որոնց բուն նպատակն է մարդոց ժամանակը անօգուտ դարձնել եւ նորահաս սերունդներուն գիտակցութիւնը աւելորդ եւ սխալ տեղեր փոխադրել` փոխանակ մաքուր, զուտ գիտական նիւթերու ծանօթացումի եւ իրական յառաջդիմութեան ձգտելու խայծ տալու, նաեւ` գեղեցիկ ու բնական տեսարաններու ընդմէջէն աչքի եւ հոգիի ճաշակը զարգացնելու:

Կը մաղթենք, որ վարժարաններ եւ ծնողներ այս կարեւոր եւ կենսական երեւոյթը նկատի առնելով` շինիչ աշխատանք եւ նոյնիսկ պայքար տանին այս ուղղութեամբ, առաջքը առնելու տակաւ ընդհանրացող այս ախտին:

 

 

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )