Թուրք-Իսրայէլական Դաշինքի Մօտալուտ Վերականգնումը…

«ԱԼԻՔ»

Իրանի յետխաթեմիական ժամանակաշրջանում հրապարակ իջած ահմատինեժատական 8-ամեայ արտաքին քաղաքական ընթացքը թէեւ ընդհանուր սկզբունքների ու ռազմավարական-նպատակային առումներով անփոփոխ, բայցեւայսպէս մարտավարական-վարքագծային առումներով փոփոխութիւն կրեց` խիստ յարձակողապաշտ-թշնամական դրսեւորումներով…

Արդիւնքում.

ա.- Միացեալ Նահանգներ-Արեւմուտքի կողմից (մասնաւորապէս եւրոպական երկրներ) եւ յատկապէս Իսրայէլի դրդմամբ` խիստ մեկուսացման դիրք որդեգրուեց Իրանի նկատմամբ,

բ.- Միեւնոյն մեկուսացման քաղաքականութեան արդիւնքում` Իրանի ազգային-պետական շահերը խարխլող ծանրակշիռ քաղաքական եւ տնտեսա-առեւտրային ու յատկապէս արհեստագիտական պատժամիջոցների կիրառում` կապուած միջուկային թղթածրարին…

գ.- Մինչ այդ տարածաշրջանում բաւականին հեղինակութիւն վայելող ներկայութեան եւ ազդեցիկութեան փոխարինումը` բացակայութեամբ եւ արաբական ու մասնաւորապէս Ծոցի երկրների կողմից անտեսմամբ ու լոկ Սուրիոյ ու Լիբանանի Հըզպալլայի նեցուկը վայելող «շիի Իրանի վտանգի» բարձրաձայնում` նոյն երկրների կողմից,

դ.- Եւ գլխաւորը` Իրանի բացակայութեան պատճառով` պատեհապաշտ Թուրքիոյ նոյն տարածաշրջանի աշխարհաքաղաքական ու ռազմական թատերաբեմում մխրճուելու եւ հակաիսրայէլական կեղծ արտայայտութիւններով ու իսլամական «օրինակելի» երկիր-տարբերակի դերն ստանձնելու պատեհութեան ստեղծումը, ընդհուպ` նոր օսմանական յաւակնութիւնների «վերաիմաստաւորմամբ»…

* * *

… վերոգրեալների բնական թէ՛ արհեստական հետեւանքներին իբրեւ հետեւանք` «Արաբական գարուն»-ները եւ դրանցից բխող տարածաշրջանային եւ, ինչո՞ւ ոչ, միջազգային խառնիճաղանճ գործընթացները բնականոն եւ անվտանգութեան ոլորտ վերադարձնելու միտումները թւում է, թէ այժմ, առաւել քան երբեւէ, տեսանելի են, իսկ դրանում ակներեւ է ռուհանիական Իրանի եւ մասնաւորապէս դրա արտաքին քաղաքական ընթացքի դերակատարումն ու դրա հետ հաշուի նստելը:

Այս դերակատարմանը, սակայն, թէկուզ անուղղակի, բայց խիստ ընդդիմանում են տարածաշրջանային երկու երկրներ` Թուրքիան եւ մասնաւորապէս` Իսրայէլը: Օրինակ` սուրիական, ինչպէս եգիպտական տագնապների խաղաղեցման եւ միջամուխ երկրների միջեւ երկխօսութեան եզրեր ստեղծուելու հանգամանքից միակ դժգոհողները հանդիսանում են լոկ Թուրքիան եւ իր սահմաններից Սուրիա ներթափանցած վարձկան Քայիտայի ահաբեկիչները:

Կամ` Իրանի կողմից Միացեալ Նահանգներ-Արեւմուտքի հետ երկխօսութեան վերադառնալու եւ մինչ այդ տարաձայնութիւնները մեղմելուն միտուած քայլերը միայն ու միայն Իսրայէլին են վրդովեցրել, որի ուղղութեամբ էլ արդէն իսկ գործի է լծել իր լոպիիստական ողջ ներուժը` հակաիրան տրամադրութիւնները ահմատինեժատական ժամանակաշրջանին համահունչ դարձնելու պատրանքով…

Ահաւասիկ, ռուհանիական ժամանակաշրջանի հէնց սկզբից նկատուող արտաքին քաղաքականութեան խելամիտ ու չափաւոր ընթացքի եւ տարածաշրջանային ու միջազգային յարաբերութիւնների հաշուեկշռում դրական միտումների արդիւնքում` բացառուած չէ, որ մօտ ժամանակներս «վերականգնուի» թուրք-իսրայէլական լարախաղաց դաշինքը…

 

Share this Article
CATEGORIES

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )