«ԼՈՒՍԱՒՈՐՉԻ ԿԱՆԹԵՂ» ՀԱՄԱՅՆՔԻ ՁԵՌՆԱՐԿԻՆ ԱՌԻԹՈՎ ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑ ԴՈԿՏ. ԳՆԷԼ ԴՈՒՐԵԱՆԻ ԵՒ ՆԻԿՈԼ ՍԱԼԽԱՆԵԱՆԻ ՀԵՏ

«Լուսաւորչի կանթեղ» համայնք-ընկերակցութիւնը հոգեմտաւոր իր առաքելութեան ձեռնարկներու ծիրին մէջ վերջերս կազմակերպեց  եռօրեայ հոգեւոր երեկոներ: Ձեռնարկի պատգամախօսներէն էին գիտնական-հետազօտող, դոկտ. Գնէլ Դուրեան եւ նշեալ շարժումի հիմնադիր  Նիկոլ Սալխանեան:

Այս առիթով «Ազդակ» հարցազրոյց մը ունեցաւ Նիկոլ Սալխանեանին եւ յատուկ այս առիթով Միացեալ Նահանգներէն  հրաւիրուած դոկտ. Գնէլ  Դուրեանին  հետ:

*
*   *

«ԱԶԴԱԿ».- Ի՞նչ առիթով Լիբանան ժամանած էք եւ ի՞նչ է ձեր այս այցելութեան հիմնական շարժառիթը:

ԴՈԿՏ. ԳՆԷԼ ԴՈՒՐԵԱՆ.- Լիբանան ժամանեցի` ընդառաջելով «Լուսաւորչի կանթեղ» համայնքի հրաւէրին, ուր եռօրեայ հանդիպումներու ընթացքին «Վերադարձ դէպի Հայր» նիւթով հոգեմտաւոր ու Աստուծոյ սէրը ներշնչող նիւթեր պիտի մատակարարուին հաւատացեալներուն: Նոյն ատեն, տրուած ըլլալով, որ Լիբանան ծնած ու Պէյրութի ամերիկեան համալսարանի մէջ ուսանած եմ, նաեւ հրաւիրուեցայ հոնկէ` խօսելու «Վերականգնուող ուժանիւթ»ի մասին, եւ թէ` ի՛նչ է Լիբանանի ծրագիրը այս մէկէն օգտուելու գծով:

«Ա.».- Իբրեւ «Լուսաւորչի կանթեղ»ի հիմնադիր ի՞նչ կրնաք ըսել շարժումին մասին:

ՆԻԿՈԼ ՍԱԼԽԱՆԵԱՆ.- «Լուսաւորչի կանթեղ»ը, ինչպէս անունը կը խորհրդանշէ, իւրաքանչիւր Հայ առաքելական եկեղեցւոյ խորանին վերեւ գտնուող կանթեղն է: Այդ կանթեղը, որ ըստ աւանդութեան, հիմնուած է Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչի կողմէ, կը խորհրդանշէ հայ ժողովուրդի քրիստոնէական հաւատքն ու սէրը: Այդ կանթեղը պէտք է միշտ վառ մնայ` շարունակելով  ներկայացնել սերունդէ սերունդ փոխանցուող հաւատքի հուրը (կրակը), սէրը եւ նուիրումը:

«Ա.».- Ինչ  որ կը նկատենք ու կ՛իմանանք, ձեր այս շարժումը նորութիւն չէ, սակայն այս մասին քարոզչական աշխատանք կը տանի՞ք  ժողովուրդին մէջ:

Ն. Ս.- Թոյլ տուէք, որ ասոր պատասխանեմ ծիծաղելի հիւմըրով մը, որ կը յիշեցնէ աղ հաւաքելու ու աղամանէն դուրս գալու երեւոյթը, մենք տակաւին կը գտնուինք աղ դառնալու ու աղ հաւաքելու գործընթացին մէջ.

«Ա.».- Ի՞նչ է բնոյթը ձեր եռօրեայ հանդիպումներուն, թատրո՞ն, դասախօսութի՞ւն, թէ՞ այլ աշխատանք:

Ն. Ս.- Ինչպէս նշեցի, «Լուսաւորչի կանթեղ» անունը մեզ կը յուշէ յատուկ կոչում եւ առաքելութիւն: Կոչում` ծառայելու Աստուծոյ ու մեր ժողովուրդին: Արդ, այս հանդիպումներով կը ձգտինք վերադարձ մը կատարել դէպի մեր ակունքները, դէպի մեր եկեղեցին ու խօսիլ, թէ ինչպէ՛ս կրնանք ապրիլ քրիստոնէական կեանքը, մերօրեայ մարտահրաւէրներուն ու ծանր պայմաններուն մէջ:

«Ա.».-  Որո՞նք կրնան մասնակցիլ այս հանդիպումներուն, տարիքի կամ դաւանանքի սահմանում կա՞յ:

Ն. Ս.-  Որեւէ տարիքի հայ անհատ, երիտասարդ թէ երէց, ամուրի թէ ամուսնացեալ, առաքելական, աւետարանական թէ կաթողիկէ, կրնայ մաս կազմել մեր հանդիպումներուն: Մեր առաքելութիւնն է ամրապնդել հայ ընտանիքի համերաշխ միասնականութիւնը: Այսինքն կը նախընտրենք, որ ամուսնացեալ զոյգեր միասնաբար գան եւ ոչ թէ կինը կամ ամուսինը` անջատաբար  (ու հաւանաբար`  հակառակ իրարու կամքին): Նմանապէս, դաւանական կամ յարանուանական ոչ մէկ խտրութիւն կայ, բոլորն ալ կրնան մասնակցիլ: Աւելի՛ն. մենք կը քաջալերենք, որ անոնք գան ու Հայ առաքելական եկեղեցւոյ սէրն ու օրհնութիւնը տանին իրենց հետ իրենց տուները:

«Ա.».- Այս առիթով կոչ կ՛ուղղէք ուրեմն հայ երիտասարդութեան, որ մասնակցին այս հանդիպումներուն: Նախապայմաններ կա՞ն մասնակցութեան  համար:

Ն. Ս.-  Ի  հարկէ կը քաջալերենք հայ երիտասարդները` մասնակցելու այս հանդիպումներուն, վերադառնալու դէպի իրենց ակունքները, դէպի Երկնաւոր Հօր սիրտը: Մասնակցութեան համար նիւթական ոչ մէկ ակնկալութիւն  կայ:

«Ա.».- Ճիշդ ո՞ր մարզերուն վրայ կ՛ուզէք կեդրոնանալ, ինչպէ՞ս կը դրսեւորէք ձեր օգնութիւնը:

Ն. Ս.- Մենք աւելի կը շեշտենք հոգեմտաւոր հաւատքի կարեւորութեան վրայ, որ յատկապէս ներկայ պայմաններուն մէջ, առանց նման զօրակցութեան,   կարելի չէ: Կայ երիտասարդական ծառայութեան բաժինը, կայ նաեւ համալսարանական երիտասարդներու բաժինը, ուր երիտասարդներ յատուկ ու հերթական հանդիպումներով կը զրուցեն Աստուծոյ խօսքերու մասին` ստանալով փոխադարձ քաջալերանք եւ զօրակցութիւն, եղբայրական եւ ընտանեկան միջավայրի մէջ: Կայ նաեւ կիներու ծառայութեան բաժինը, ուր հայուհիներ կանոնաւոր յաճախականութեամբ քով-քովի գալով` միասնաբար կը բաժնեկցին Աստուծոյ խօսքէն գործնական ուսուցումներ, զիրար քաջալերելով ու բարեսիրական ծառայութիւններ կատարելով: Այս բոլորին համար ունինք մնայուն, կանոնաւոր հանդիպումներ: Այս մասին ու հետագայ ծրագիրներու մասին ուղեցոյց կը ցրուենք բոլոր հետաքրքրուողներուն:

«Ա.».- Այլ խօսքով, դուք անուղղակի բարոյական ուղեցոյց կը ներկայացնէք այդ երիտասարդներուն եւ կիներուն, զանոնք սայթաքումէ ու մոլութիւններէ կանխազգուշացնելու նպատակով:

Ն. Ս.- Ի հարկէ, ճիշդ ա՛յդ է մեր նպատակը: Իւրաքանչիւրիս դիմագրաւած մարտահրաւէրներուն դիմաց իրարու օգնենք` հաղորդուելով Աստուծոյ խօսքով, յատկապէս` ներկայ պայմաններուն մէջ, երբ առանց զօրակցութեան կարելի չէ, այսինքն` դառնալ Աստուծոյ եւ աճիլ յանձնառու քրիստոնէական կեանքի մէջ:

«Ա.».- Ինչպէս կը նկատենք, հրաւիրատոմսին վրայ նշուած է, թէ ձեր այս ձեռնարկը կը հովանաւորէ, Լիբանանի հայոց թեմի առաջնորդ Գեղամ արք. Խաչերեանը: Այս կը նշանակէ՞, թէ ձեր շարժումը աղանդ մը չէ:

Ն. Ս.-  Անկասկա՛ծ. մեր համայնքին մեծ մասը գործօն անդամ է Հայ առաքելական եկեղեցւոյ: Միաժամանակ մենք կ՛ողջունենք հայ կաթողիկէ եւ աւետարանական եկեղեցիներէն այն քոյրերն ու եղբայրները, որոնք կը փափաքին կապուիլ մեր կեանքին ու կոչումին: Փոխադարձաբար կը յարգենք իրարու տարբերութիւնները եւ զօրավիգ կը դառնանք իրարու` միաժամանակ մնալով հաւատարիմ ու յանձնառու անդամներ մեր պատկանած եկեղեցիներուն:

«Ա.».- Վերադառնալով ձեզի, դոկտ. Դուրեան, կրնա՞ք խօսիլ Միացեալ Նահանգներու մէջ ձեր գործունէութեան մասին:

Գ. Դ.- Միացեալ Նահանգներու մէջ երկար ատեն  գիտական աշխատանք տանելէ ետք, ներկայիս աւելի կեդրոնացած եմ արեգակնային ուժին վրայ, որովհետեւ բնական տուեալները, ինչպէս` արեւը, ջուրն ու քամին, օգտագործելը անվնաս է ու մթնոլորտը  չեն ապականեր: Այս իմաստով, Միջազգային դրամատունը մեզի դրամ տուաւ, եւ դանիացիներու հետ տասը տարուան ծրագիր մը մշակեցինք, թէ ինչպէ՛ս կարելի է բարելաւել Հայաստանի ուժանիւթի վիճակը:

«Ա.».- Ասիկա կապ ունի՞ Մեծամօրի հիւլէական կայանին հետ:

Գ. Դ.- Անշո՛ւշտ, մանաւանդ որ Մեծամօրի հիւլէական կայանը 2017 թուականին պէտք է դադրի գործելէ,  տրուած ըլլալով, որ «տարիքը առած է» այլեւս: Հիմա որ անիկա 400 մեկաուաթ ուժանիւթ կ՛արտադրէ, փոխարէնը կը ծրագրուի հազար մեկաուաթ ուժականութեամբ կայան մը հիմնել ռուսերու օգնութեամբ: Սակայն եւրոպական երկիրներ դէմ են նման քայլի մը:

Անոնք կը նախընտրեն, Հայաստանի ուժանիւթի վիճակը բարելաւել վերանորոգուող ուժանիւթով, այսինքն` օգտագործելով երկրի բնական տուեալները` արեւը, ջուրն ու քամին:

«Ա.».-  Գիտական աշխարհով հետաքրքրուած ըլլալով հանդերձ հրաւիրուած էք քարոզելու «Լուսաւորչի կանթեղ» համայնքի հաւատացեալներուն: Ինչպէ՞ս կը բացատրէք գիտութեան եւ հաւատքի միջեւ ձեր այս ներդաշնակումը:

Գ. Դ.- Գիտութեան աղբիւրը Աստուած է, նաեւ` Աստուածաշունչի աղբիւրը: Աստղագիտութիւնը իմ ոլորտներէս մէկն է: Մեր բանաստեղծներէն Յովհաննէս Թումանեան շատ շատոնց ըսած է.-

«Լուսաւորչի կանթեղն անմար
վար է ընկած երկնքից
Ասես Աստուծոյ աչքը պայծառ
Հսկում է ցած երկնքից»:

Մենք Նազայի (NASA) Հապլի միջոցաւ նկարներ առած ենք, որոնցմէ մէկը «Նիւպիւլա» է, որ ճիշդ աչքի կը նմանի, այնքան մը, որ հիմա ատիկա կը կոչեն Աստուծոյ «աչքը»: Ես գիտնականներու խմբակին ըսի, թէ Թումանեան այդ մէկը շատոնց ըսած է…

Միւս կողմէ կենսազանգուածը («Պէոմասսան»)  շատ կարեւոր է օգտագործել, ես կ՛ըսեմ, թէ կը խօսիմ ու կը  քարոզեմ  Աստուծոյ զաւկին ու արեւուն մասին: Կը փափաքիմ, որ կասկածամիտներն ալ գան ու մտիկ ընեն, որովհետեւ կ՛ուզեմ  ցոյց տալ, թէ քրիստոնէութիւնը ունի առարկայական հիմքեր: Այս իմաստով գրած եմ գիտութիւն եւ հաւատք նիւթով «Քրիստոնէական ճշմարտութեան անհերքելի վկայութիւնները»:

«Ա.».- Այսինքն կը քաջալերէք երիտասարդութիւնը, որ մասնագիտանայ  նման ճիւղերու մէջ ու այս առիթով ի՞նչ ունիք ըսելիք իբրեւ վերջին խօսք:

Գ. Դ.-  Անկասկած կը քաջալերեմ, ու մենք ամերիկեան համալսարանին մէջ այս մէկը կը բացատրենք ամէնէն արդի ոճով: Իբրեւ վերջին խօսք, ես միշտ կը փափաքիմ վերադառնալ իմ ծննդավայրս` Լիբանան:

«Ա.».- Իսկ դուք, պրն. Սալխանեան ի՞նչ ունիք ըսելիք իբր վերջին խօսք:

Ն. Ս.-  Կոչ կ՛ուղղենք բոլորին անխտիր, որ մասնակից դառնան մեր հանդիպումներուն եւ հաղորդուին Աստուծոյ խօսքերովը:

Հարցազրոյցը վարեց`
ՍԻԼՎԱ ԳԱՐԱՎԱՐԴԱՆԵԱՆ

 

Share this Article
CATEGORIES