Արուեստի Ծիլեր Յուշարձան Մայրիկիս
Լիբանանի մէջ մայիսը մայրերու ամիսն է, «Մայր» սրբազան երեւոյթին նուիրուած ամիս:
Բոլորը` մեծ թէ փոքր, կին թէ տղամարդ, հաստատութիւններ, դպրոցներ կամ ակումբներ, իւրաքանչիւրը իւրովի անպայման կը նշեն մօր նուիրուած տօնը:
Մայիս վեցին Պօղոս Գ. Կարմիրեան վարժարանի ամբողջ անձնակազմն ու աշակերտութիւնը կարծէք զօրակոչի ենթարկուած էին: Մանկապարտէզի ամենափոքրէն մինչեւ տնօրէն` բոլորը շարժման մէջ էին, աշխուժ եւ ուրախ շարժման: Դպրոցը մեղուի փեթակի վերածուած էր, զուարթ եռուզեռի մէջ էին անխտիր բոլորը:
Վարժարանին զովացուած սրահը բերնէ բերան լեցուն էր հիւրերով, ՀԲԸՄ Կրթական յանձնախումբին անդամներով, ծնողներով, Տիկնանց յանձնախումբին անդամներով եւ կրթութեան մշակներով: Բեմին վարագոյրը գոց էր, ուստի իրենց տեղերը գրաւող մարդիկ մեծ մասամբ կա՛մ զրոյցի բռնուած եւ կա՛մ օրուան ծրագրին կը ծանօթանային:
Ծրագիր-յայտագիրը «Արուեստի ծիլեր» ընդհանուր խորագիրը կը կրէր, իսկ «Յուշարձան մայրիկիս» ենթախորագիրը ցերեկոյթին բովանդակութիւնն ու նպատակը կը յուշէր:
Ինչպէս որ յայտարարուած էր, մեծագոյն ճշդապահութեամբ, ուղիղ ժամը 10:30-ին սրահը լեցուեցաւ նախ Լիբանանի, ապա Հայաստանի Հանրապետութեան օրհներգերու հնչիւններով, այնուհետեւ ՀԲԸՄ ու Կարմիրեան վարժարաններու քայլերգերով: Պահ մը լռութենէ ետք, ամպիոն բարձրացաւ վարժարանի տնօրէնուհի Մարալ Ասլանեանը, որ իր բարի գալուստի խօսքերէն ետք անդրադարձաւ ՄԱՅՐ անընդգրկելի երեւոյթի տիեզերական իմաստին եւ անոր անփոխարինելի դերին: Տնօրէնուհին ի մասնաւորի շեշտեց, թէ որքան մեծ եղած է ու է՛ հայ մօր դերը մեր պատմութեան ամբողջ ընթացքին եւ այսօր: Ան իր խօսքը եզրափակեց` ըսելով, թէ` «Առանց հայ մօր, աշխարհը վստահաբար աղքատ պիտի ըլլար»:
Յայտագրի աշակերտական բաժնին բացումը նախակրթարանի խումբ մը աշակերտները կատարեցին, անգլերէնով Աւետարանէն բարոյախօսական քանի մը ասացուածք արտասանելով, որուն անմիջապէս յաջորդեց այս անգամ սահուն ֆրանսերէնով արտասանուած «Զաւակի մը նամակը` ուղղուած աշխարհի բոլոր մայրերուն» չափածոյ գործը:
Սրահի զոյգ վարագոյրները կիսուեցան եւ… հրաշալի պատկեր մը բացայայտեցին: Մանկապարտէզի եւ մանկամսուրի փոքրիկները գունագեղ ու հրաշալի ծաղկեփունջ մը կազմած` պատրաստ էին խմբային երգեցողութեան: Առաջինը «Իմ մայրիկիս» հայերէն երգն էր, որուն յաջորդեցին անգլերէն, ապա արաբերէն երգերու կատարումներ: Երեխաները մեծ մասամբ անբռնազբօս ու հանգիստ, անոնցմէ մէկ քանին վախուորած աչուկներով, ուրիշներ ալ սրահին մէջ հայեացքով իրենց մաման գտնելու փնտռտուքով, բայց հրաշալիօրէն երգեցին` արժանանալով ներկաներուն բուռն ծափահարութիւններուն:
Պէտք է նշել, որ շատ մտածուած, տեղին ու գեղեցիկ էին բեմի քուլիսներու շեղակի միջնորմներուն վրայ գեղագրութեամբ արձանագրուած մօր նուիրուած շիրազեան բանաստեղծութեան տողերը: Որքան հաճելի է, երբ մտածուած է ամէն բան:
Կարգը Ա. եւ Բ. դասարանցիներու միացեալ երգչախումբինն էր, այնուհետեւ Գ., Դ. եւ Ե. Զ. կարգերու միացեալ խումբերուն: Իրար յաջորդեցին «Ամենալաւ մայրիկը», «Մամի, մամի», «Մարտիկի երգը», «Ո՛վ հայոց մայրեր», «Երազ» եւ «Իմ անուշ մայրիկ» երգերը: Ուսումնական տարուան ընթացքին մեր աշակերտները շաբաթական երգի միայն մէկ պահ ունին, բայց երգի ուսուցչուհի Նորա Եղիայեանը իր մասնագիտութեան տէրն է ու ժամանակը լիարժէք ու արդիւնաւէտ կ՛օգտագործէ:
«Արուեստի ծիլեր»-ը Պօղոս Գ. Կարմիրեան վարժարանի նախաձեռնութիւնն է եւ գլխաւորաբար նպատակաուղղուած է իր շնորհալի սաները բեմ հանելուն, բեմին վարժեցնելուն, իսկ ծնողները ամբողջ տարուան մը աշխատանքին հաղորդակից դարձնելուն: Ուսուցիչները բնականաբար իրենց գործօն մասնակցութիւնը կը բերեն այս ձեռնարկին` բոլորն ալ կատարելով իրենց անփոխարինելի դերը:
Ծրագիրը բաւականին ծաւալուն, սակայն այնքան լաւ կազմակերպուած էր, որ յայտագիրը ընթացաւ ժամացոյցի սլաքներու ճշգրտութեամբ եւ հանդիսատեսը չզգաց ալ, թէ ինչպէ՛ս սահեցան մէկուկէս ժամերը:
Պ. Սեւակի «Մօր ձեռքերը» վեցերորդ դասարանցիները անսխալ ու հաճելի առոգանութեամբ արտասանեցին:
Բեմադրուած էր Վահէ Հայկի «Կաթիդ փարան չմոռնաս» պատմուածքը: Փոքրիկ դերասանները յաջողութեամբ ներկայացուցին գործը ու աւարտին թատերական պատկերը քարացաւ, բայց այս անգամ սրինգէն տարածուեցան «Մայրիկ» երգին հնչիւնները` իւրօրինակ վերջակէտ մը դառնալով այդ տխուր պատմութեան համար:
Տարբեր կարգերու աշակերտներու մասնակցութեամբ ներկայացուեցան մէկը միւսէն հաճելի պարեր, ուր անթաքոյց էր արհեստավարժ պարուսոյցին հպումը:
«Իւն մամա» երգը տղեկի մը հաճելի ձայնը բացայայտեց, իսկ «Մամա» պարը դարձաւ այդ գեղեցիկ ձեռնարկին վերջին հնչիւնը:
Ծափահարութիւնները շնորհակալութիւն դարձած ողողեցին սրահը: Մարալ Ասլանեան ջերմապէս շնորհաւորեց բոլորը, ողջունեց ներկաներուն գնահատանքը եւ բոլորին առաջարկեց սրահէն փոխադրուիլ վարժարանի բակ, ուր Տիկնանց յանձնախումբին նուիրեալ անդամներուն կողմէ պատրաստուած համադամ ուտեստներն ու քաղցրեղէնները կը սպասէին բոլորին: Աշակերտ, ուսուցիչ ու հանդիսատես բոլորը դէպի վար ուղղուեցան եւ այս անգամ ցերեկոյթը շարունակուեցաւ սեղաններու շուրջ, ժպիտներու, գովասանքի ու դրուատանքի խօսքերու ուղեկցութեամբ:
ՀԲԸՄ ՎԱՐԺԱՐԱՆՆԵՐՈՒ
ՏԵՂԵԿԱՏՈՒԱԿԱՆ ԳՐԱՍԵՆԵԱԿ

